هل تعرف الدّار بالعلياء غيّرها * سافى الرياح و مستنّ له طنب
491 - رؤبة بن العجّاج [ 1 ]
نام عجاج عبد الله بن رؤبه است . رؤبه از شاعران مشهور رجز سراى بود . هم دولت بنى اميه را درك كرده و هم دولت بنى عباس را . وى از اعراب بصره بود . از ابو هريرة سماع حديث كرده و نيز از نسّابهء بكرى . او را در شمار تابعين آوردهاند . ابو عبيده معمر بن مثنّى و نضر بن شميل و خلف احمر از او روايت كردهاند . در زمان منصور به سال 145 در گذشت . از اوست [ 2 ] :
اذا العجوز غضبت فطلّق * و لا ترضّاها و لا تملّق
و اعمد لاخرى ذات دل مونق * ليّنة المسّ كمسّ الخرنق
492 - روح بن عبد الا على [ 3 ]
او را مؤدب مىگفتند . از بصره بود . كنيهاش ابو همّام و در دين متهم بود . به فرزندان مسلمانان ادب عربى و شعر مىآموخت و به فرزندان مجوسان خط ايرانيان و كتاب مزدك و عهد اردشير را . از اوست [ 4 ] :
و عين السّخط تبصر كلّ عيب * و عين اخى الرضا عن ذاك تعمى
هامش
[ 1 ] الاغانى 20 : 323 ، طبقات ابن سلام : 761 - 767 ، الشعر و الشعراء : 465 ، ابن خلكان 2 : 63 ، بغية الطلب 7 : 114 ، سير الذهبى 6 : 162 ، الوافى 14 : 147 . و نيز بنگريد به البيان و التبيين و عيون الاخبار و العقد الفريد و البصائر و التذكرة الحمدونيه .
[ 2 ] چون پير زال خشم گرفت طلاقش بده . نه در خشنوديش بكوش و نه تملقش ده . قصد زن ديگرى كن با غنج و دلال . با بدنى نرم چون كرك بچهء خرگوش .
[ 3 ] المختصر و بنگريد به الوافى 14 : 152 .
[ 4 ] حاصل معنى : ديدهاى كه از روى كينه بنگرد هر چه بيند عيب است و چشمى كه از روى رضا بنگرد از ديدن عيب نابيناست .