آن ، و يا از سفيدى چشم بسياهى آن ، بنابر اختلاف رواياتى كه در اين باب هست ، و به گمان من مقصود از اين روايات اينست كه اسم اعظم ، همان حقيقت اين اسماء از جهت وجود لفظ جلاله در آن مىباشد ، با توجه باينكه « اللَّه » جامع ساير اسماء الهى است ، و تعبير به نزديكتر از دو چيز كه يكى محيط بر ديگرى و آن ديگرى داخل در آن اولى است بطور كنايه اشاره باتحاد آن دو دارد ، و يا اينكه گفته شود علت اين تعبير اينست كه آنچه ذكر شده لفظ بسم اللَّه الرحمن الرحيم است . و اسم اعظم ، عبارت از حقيقت بسم اللَّه است ، و حقيقت گر چه با لفظ يكى نيست ، ولى از دو چيز كه يكى محيط بر ديگرى باشد ، حقيقت با لفظ بهم نزديكترند ، زيرا نزديكى آن دو نزديكى مداخله ، و نزديكى مورد دوم نزديكى از باب ملاصقه مىباشد .
و در اخبار تأكيد زيادى در گفتن بسم اللَّه الرحمن الرحيم شده است و لو براى خواندن شعر .
از جمله در يكى از رواياتى كه در اين باب آمده معصوم عليه السّلام مى - فرمايد : چه بسا كه بعضى از شيعيان ما ، در ابتداى كارى از گفتن بسم اللَّه غفلت مىكند و خدا او را به ناراحتى و مكروهى گرفتار مىسازد تا بر شكر و ثناء حق تعالى متوجهش سازد و اثر سوئى كه از ترك گفتن بسم اللَّه براى او پيدا شده از او محو نمايد تا اينكه مىفرمايد : ذات اقدس حق خطاب ببندگانش مىفرمايد : اى كسانى كه نيازمند به رحمت من هستيد ، من در هر حالى شما را نيازمند خود ساختهام و در هر شرايطى ذلت عبوديت و بندگى خود را بر شما نهادهام ، پس در هر كارى كه شروع مىكنيد و به اتمام آن اميدواريد رو سوى من كنيد ، بدرستى كه اگر من
اسرار الصلوة ( فارسي ) — صفحة 362
مساهمون: رضا رجب زاده
ص٣٦٢