مىكند متأسفانه در اثر دورى از قرآن و مكتب اهل بيت عليهم السّلام چه بسا مطالبى به قرآن نسبت داده مىشود كه رنج آور است ، قيامت مستضعفين به جاى خود ، ولى مربوط به آيات قيامت نمىباشد .
مرحوم صدر المتألّهين شيرازى دربارهء قيامت مىگويد : « قيامت دو گونه است صغرى و كبرى . قيامت صغرى معلوم است هر كه مرد قيامتش برپا شده است . ولى قيامت كبرى وقتش مبهم است و موعد آن عند اللّه مىباشد . . . هر كه مىخواهد معناى قيامت كبرى و ظهور حقّ با وحدت حقيقيش و برگشت همهء اشياء را به او و فناء همهء اشياء از وجود جزئى خودشان را بفهمد . . . در اصولى كه پيش از اين گفتهايم دقّت كند كه هر وجود پائينتر به وجود بالاتر توجّه مىكند و هر چيزى به اصلش برمىگردد و هر صورتى به حقيقتش عود مىكند . و حركتهاى جوهرى طبيعى و نفسانى همه به طرف اهدافشان مىباشند و هر معلولى به علّت خود برمىگردد . . . و هر كه دلش به نور يقين منوّر باشد تبدّل اجزاء جهان را در هر لحظه مشاهده مىكند . . . و هر موجودى هر چند پس از دورهها و ساليان بسيار بالأخره به خدا برمىگردد يا به مرگ يا به فناء يا استحاله يا انقلاب يا به مدهوشى چنان كه براى ارواح مىباشد . . . » « 1 » « خلاصه اين كه مبادى وجودات در بهشت فقط جهات فاعلى و امور ادراكى است و مواد و اسباب قابلى هيچ گونه دخالتى در آن جهان ندارند زيرا وجود اشياء در آن جا وجود صورى بدون مادّه و حركت و انفعال و
هامش
( 1 ) . اسفار ، ج 9 ص 77 .