عدل و ثواب و در محاورات ميگويند فلان نزد من در ميزان فلان است و مراد آنست كه نظير اوست و آنچه حقتعالى در حساب و خوف از آن فرموده است مراد آنست كه او را بر اعمالش بازدارند و هر كه را چنين كنند از تبعات آنها خلاص نميشود و هر كه را خدا عفو كند از او فايز مىشود بنجات و كسى كه سنگين باشد موازين او كه استحقاق ثوابش زياد باشد ايشان رستگارانند و هر كه سبك باشد موازينش به آنكه طاعتش كم باشد و مستحق ثواب نباشد پس ايشان زيانكار جانهاى خودند و در جهنم مخلد خواهند بود و قرآن مجيد بلغت عرب نازل شده است و حقيقت و مجازى كه شايع است در لغت ايشان مؤلف گويد كه به اين وجوه عقليه و استبعادات وهميه دست از ظواهر آيات برداشتن مشكل است اما چون روايات در اين باب متعارض بايد باصل ميزان اعتقاد كرد و معنى آن را بعلم ايشان گذاشت و جزم باحد طرفين مشكل است .
( و اما حساب و سؤال و حكم در مظالم عباد )
آيات و اخبار در آنها بسيار است و ايمان به آنها مجملا واجب است و در روايات بسيار وارد شده است كه خدا سريع الحساب و اسرع الحاسبين است و بعضى را فرموده است كه از براى ايشانست سوء حساب و شدت حساب و فرموده است كه بسوى ما است بازگشت ايشان و بر ما است حساب ايشان و فرموده است كه سؤال ميكنيم از آنها كه رسولان بسوى ايشان فرستاده شده است و از مرسلين سؤال ميكنيم و در روايات وارد شده است كه حق تعالى حساب مىكند خلايق را به قدر يك چشم بهمزدن و در روايات ديگر به قدر دوشيدن شير گوسفندى و از حضرت امير المؤمنين عليه السّلام منقولست كه خدا را مشغول نميگرداند حساب احدى از حساب ديگرى چنان كه مشغول نميگرداند او را روزى دادن ديگرى و ابن بابويه در رساله عقايد گفته است كه اعتقاد ما در حساب و ميزان آنست كه آنها حقند يعنى بعضى را خود متوجه مىشود و بعضى را بحجتهاى خود ميگذارد پس حساب انبياء و ائمه را خود مىكند و هر پيغمبرى حساب اوصياى خود را مىكند و اولياء متولى حساب آنها ميشوند و حق تعالى گواه است بر انبياء و رسل و ايشان گواهانند بر اوصياء و ائمه گواهانند بر مردم چنانچه حق تعالى فرموده است تا بوده باشد رسول گواه بر شما و بوده باشيد شما گواهان بر مردم و باز فرموده است پس چگونه خواهد بود حال ايشان در وقتى كه بياوريم از هر امتى گواهى و بياوريم تو را گواه بر آنها و فرموده است
وَ يَتْلُوهُ شاهِدٌ مِنْهُ
شاهد حضرت امير المؤمنين عليه السّلام است