كه دوست ميدارد توبهكنندگان را و دوست ميدارد متطهران را پس مقبول نشده خواهد بود جهاد ايشان و توبهء ايشان از شرك و تطهير ايشان بهر معنى كه باشد ديگر ميبايد كه ايشان نه از صابران باشند و
نه از پرهيزكاران و نه از توكل كنندگان و نه از محسنين و نه از مقسطين زيرا كه حقتعالى در بسيارى از آيات كريمه محبت خود را نسبت به اين جماعت ياد كرده است اگر ايشان يكى از اين جماعت ميبودند بايست خدا ايشان را دوست دارد و بايد كه از جماعتى باشند كه خدا عدم محبت خود را بايشان نسبت داده است مثل خائنين و ظالمين و كافرين و فرح كنندگان به دنيا و مستكبرين و مسرفين و از حد تجاوز كنندگان و افساد كنندگان در زمين و كفار اثيم و مختال فخور و امثال ايشان از جماعتى كه حقتعالى سلب محبت خود را از ايشان نموده و كسى كه به اين مثابه باشد چگونه استحقاق خلافت رسول و امامت امت دارد و هرگاه آنها استحقاق خلافت نداشته باشند خلافت منحصر مىشود در آن حضرت باجماع مركب چنانچه مذكور شد و ممكن است كه اين دو دليل را بيك دليل تمام برگردانيم به آنكه بگوئيم اگر مراد محبت كامله است در جميع احوال و جميع جهات پس دلالت مىكند بر امامت آن حضرت چنانچه دانستى و اگر مراد مطلق محبت است پس دلالت مىكند بر خط مرتبهء معارضان آن حضرت از جهات شتى چنان كه معلوم شد و بدان كه حقتعالى فرموده است
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا مَنْ يَرْتَدَّ مِنْكُمْ عَنْ دِينِهِ فَسَوْفَ يَأْتِي اللَّهُ بِقَوْمٍ يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ أَعِزَّةٍ عَلَى الْكافِرِينَ يُجاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَ لا يَخافُونَ لَوْمَةَ لائِمٍ ذلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِيمٌ
يعنى اى گروهى كه ايمان آوردهايد هر كه مرتد شود و برگردد از شما از دين خود پس بعد از اين بياورد خدا گروهى را كه دوستدارد ايشان را و دوست دارند ايشان خدا را و ذليل و متواضع باشند از براى مؤمنان و شديد و غالب باشند بر كافران جهادكننده باشند در راه خدا و نترسند از ملامت ملامت كنندگان اين فضل خداست ميدهد بهر كه خواهد و خدا واسع العطاء و دانا است و از آن احاديث گذشته ظاهر مىشود كه اين گروه كه حقتعالى اوصاف ايشان را در اين آيه مذكور ساخته حضرت امير المؤمنين ( ع ) و اصحاب اويند كه با طلحه و زبير و معاويه و خوارج جنگ كردند زيرا كه اوصافى كه حضرت رسول صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم امير المؤمنين ( ع ) را به آنها وصف كرده موافق است با اكثر اوصاف آيه خصوصا
يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ
قطع نظر از آنكه معلوم است كه اين اوصاف در غير آن حضرت مجتمع نبود و هر يك از اينها بمرتبهء در آن حضرت كامل بود كه كسى قدرت بر انكار آن نميتوانست نمود و در طرق عامه از عمار و حذيفه و ابن عباس روايت كردهاند كه اين آيه در شأن آن حضرت نازل شد و مؤيد اينست آنكه صاحب جامع الاصول از سنن ابى داود و صحيح ترمدى از حضرت امير ( ع ) روايت كرده