تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ديوان حافظ ( انتشارات زوار ) ( فارسى ) — صفحة 129

مساهمون:

ص١٢٩
چپ شمارهء همان غزل است در چاپ آقاى خلخالى ،

تنبيه 3

، - در بسيارى از نسخ قديمه ( از جمله نسخ ق ر نخ ) قوافى دال مهمله را از قوافى ذال معجمهء فارسى به مقتضاى قاعدهء معروف
ما قبل وى ار ساكن جز واى بود * دال است و گرنه ذال معجم خوانند
از هم مجزّا ساخته و قوافى دالى را قبل از قوافى ذالى نوشته‌اند و مانند غالب نسخ متداوله آن دو نوع قافيه را با يكديگر مخلوط نكرده‌اند ، ولى چون در عصر ما بلكه از چندين قرن به اين طرف ديگر اصلا و ابدا نه در تلفّظ و نه در كتابت فرقى ما بين دالهاى مهمله و ذالهاى معجمهء فارسى نمىگذارند و هر دو را به صورت دال مهمله هم مىنويسند و هم تلفّظ مىكنند ( گرچه اكثر شعراء اساتيد در قوافى اشعار خود هرگز ما بين آن دو خلط نمىكنند ) و اگر ما مىخواستيم ما بين اين دو نوع قافيه به طرز نسخ قديمه تفكيك نمائيم اين تفكيك موجب نقض غرضى مىشد كه ما بدان غرض قوافى را كاملا و دقيقا بحروف تهجّى مرتّب نموده‌ايم يعنى تسهيل و تسريع يافتن هر غزل مطلوبى براى خواننده لهذا ما نيز بطبق اغلب نسخ متداوله و حتّى خود اين نسخهء محلّ بحث ما يعنى نسخهء خ كه قديم‌ترين نسخ مورّخهء ديوان حافظ است