تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — صفحة 1524

مساهمون:

ص١٥٢٤

ز آفتاب قدح « 1 »

غزل شمارهء 364 « [ ارتفاع در اصطلاح علم تنجيم يعنى مقدار مسافت بلند شدن كوكب از افق تا سمت الرأس ، و غايت آن نود درجه است . ارتفاع گرفتن آفتاب ( شمس ) به تنهائى در علم تنجيم براى پيش‌گوئى هيچ‌گونه اثرى ندارد . براى پيشگوئى در طالع مولود لازم است كه موقعيت زمان و به خصوص وضع ساير كواكب را در نظر بگيرند و بر اساس حكم كواكب در ساعت و موقعيت و وضع خاص ، حكم كنند . حافظ با استخدام گرفتن اين اصطلاح و همچنين طالع در مصرع دوم ، قصد افاده و بيان معنى و مقصودى دارد كه توضيح و توجيه مىكنيم » . مىگويد : اوضاع و احوال كواكب نشان مىدهد كه وضع و زمان براى برپاكردن و برپاداشتن مجلس عيش و طرب و لهو و لعب و به شراب نشستن و دل در گرو باده بستن مناسب نيست ، حساب طالع و ، اقدام براى كارها را از قدح شراب مگير ، عشرت و عيش و شراب‌خوارى را كنار بگذار ، چون زمان مساعد اين كارها نيست ، ( چنان كه بكرات در شرح غزل‌هاى دوران شاه شيخ ابو اسحاق اشاره كرده‌ايم كه وى به علم تنجيم آشنا بود و به آن دلبستگى و عقيدهء راسخى داشت و از اين رهگذر ، حافظ غزل‌هائى