گفتار دهم بحثى تاريخى ، اقتصادى و فقهى دربارهء ديات ششگانه
مقدمه
زندگى بشر از زمانى كه در اين كره خاكى آغاز گرديد ، مراحل مختلفى را گذرانيده و در هر مرحلهاى از مراحل زندگى ، با توجه به شرايط اقليمى و جغرافيايى از نظر مالى و اقتصادى ، اجتماعى و سياسى روشى خاص را دارا بوده است . بهر اندازه زندگى بشر از شكلى ساده به شكلى پيچيدهتر در مىآيد ، تمام و يا بيشتر معيارها و مشخصههاى زندگانى وى نيز تغيير كرده است و اين تغييرها و دگرگونىها همچنان ادامه داشته و خواهد داشت .
ما وقتى تاريخ زندگى مردم را در عربستان ورق مىزنيم ، مىبينيم اساس و پايه دارايى آنها را اموالى از قبيل شتر ، گاو ، گوسفند ، و ساير حيوانات تشكيل مىداده و مسائل اقتصادى آنان بر همان اموال پىريزى گرديده و بر اين پايه و اساس بوده كه خداوند متعال در قرآن مجيد مىفرمايد :
« وَ الْخَيْلَ وَ الْبِغالَ وَ الْحَمِيرَ لِتَرْكَبُوها وَ زِينَةً وَ يَخْلُقُ ما لا تَعْلَمُونَ . »
« 1 » و يا آنكه مىفرمايد :
« وَ تَحْمِلُ أَثْقالَكُمْ إِلى بَلَدٍ لَمْ تَكُونُوا بالِغِيهِ إِلَّا بِشِقِّ الْأَنْفُسِ .
» « 2 » و يا آنكه
هامش
( 1 ) سورهء نحل ، آيه 8 .
( 2 ) سورهء نحل ، آيه 7 .