دنيايشان را بيان مىداشت .
در بارهء همين نكته ، كتابهاى نخستينِ فرهنگ اسلامى ، توصيفها و تعريفهاى مفصّلى در چگونگى ايستادن پيامبر هنگام بيان تعليمات ، به رشتهء تحرير درآوردهاند . « 1 » احاديث ثبت شده در خصوص مكانى كه محمّد صلى الله عليه و آله در آنجا مىايستاده و خطبه مىخوانده است ، با اين گفتهء نقلشده از « جابر بن عبداللَّه » همقول است كه ابتدا محمّد صلى الله عليه و آله كنار تنهء درخت خرمايى كه به عنوان ستون در مسجد كار گذاشته شده بود ، مىايستاده و خطبه مىخوانده است .
عبداللَّه بن جعفر به نقل از عبيداللَّه بن عمر و ابن عقيل به نقل از طفيل بن ابىّبن كعب به نقل از ابىّ بن كعب روايت كرده است :
« پيامبر در مسجد - كه هنوز مسقّف نبود - كنار شاخهاى از درخت خرما خطبه مىخواند . »
يكى از پيروان گفت : « اى پيامبر خدا ، آيا منبرى برايت بسازم كه بر فراز آن خطبه خوانى ؟ تا روزهاى جمعه مسلمانان خوبتر شما را بنگرند و صداى شما را بشنوند » .
پيامبر گفت : « آرى » .
هامش
( 1 ) . صحيح امام بخارى ، كتاب الجمعه ، باب 26 ، كتاب 61 ، المناقب باب 25 ، كتاب 34 ، البيوع باب 32 ، كتاب 8 الصلاة ، باب 64 ، كتاب 51 اللباس باب 3
سنن ابنماجه ، كتاب 5 الاقامه ، باب 199
سنن ترمذى ، كتاب 4 ، الجمعه باب 10 ، كتاب 46 ، المناقب باب 6
سنن دارمى ، المقدمه باب 5 و كتاب 12 الصلاة باب 202
سنن نسائى ، كتاب 12 الجمعه ، كتاب 8 المساجد باب 44
سنن ابوداود . كتاب 2 الصلاة باب 214
صحيح مسلم ، كتاب 34 الصيد ، كتاب 5 المساجد
مسند احمدبن حنبل ، صفحات 33 - 339 - 333 - 137 جزء صفحات 249 - 266 از جزء اوّل ، صفحه 109 ، جزء دوم و صفحات 226 - 293 - 295 - 300 - 306 - 324 جزء سوم .
بيهقى در « دلائل النبوه » ، ج 1 ، ذكر منبر الرسول . . .