بعضى ملاحظات به مهمانخانه دولتى خواهم رفت و پاشا را هم به آنجا خواهم برد .
سهشنبه هفدهم يك ساعت به دسته مانده از كَهَك حركت شد . يك فرسنگ به شهر قزوين مانده سوارهء قراسوران و وزير و اعيان شهر با سه يدك به استقبال آمدند . چهار ساعت از دسته گذشته وارد مهمانخانهء قزوين شديم . عصرى نواب و الا ملكآرا به ديدن آمدند ؛ چون به حاجىشيخ در تبريز وعده داده بوديم كه در قزوين در خانههاى آنها كه عمارات خوبى است منزل نماييم ، محض آن وعده به خانهء ايشان رفتيم . پذيرايى خوبى نمود ؛ شب را در آنجا توقف نموده فردا را هم خواهيم ماند و جناب حاجى ميرزا محمود شب را به ديدن آمد .
چهارشنبه هيجدهم در قزوين توقف نموده ، عصر به بازديد جناب حاجى ميرزا محمود رفتيم . جناب معزىاليه از علما و فضلا و تحصيل فضيلت را بر تجارت ترجيح دادهاند .
قرار بود از آنجا به بازديد نواب ملكآرا بروم ، چون به شدت هوا مىباريد ، رقعهء معذرت فرستادم .
پنجشنبه نوزدهم صبح از نواب ملكآرا بازديد نموده و از آنجا به مهمانخانه آمده روانه شديم . منزل مهمانخانه كَونْده و مسافت چهار فرسنگ بود .
جمعهء بيستم از كَونْده حركت كرده ، مسافت هفت فرسنگ و منزل نيكىامام بود . اجزا و اميرزادگان در مهمانخانه زياران نهار صرف كردند .
شنبه بيست و يكم از نيكىامام حركت نموده ، مسافت هفت فرسنگ و منزل شاه آباد بود .
از شهر ، مسعود ميرزا و ابوتراب ميرزا و ميرزا محسن و بعضى از عملهجات به استقبال آمدند . از حضرت و الا ، آقاى نايبالسلطنه - روحىفداه - و جناب وزير امور خارجه پاكتى رسيد كه فردا مأمور روس وارد شهر مىشود و در يك روز دو تشريفات ممكن نمىشود ، شما با سليمانپاشا دوشنبه يا سهشنبه به شهر وارد شويد كه فاصلهاى ميان ورود مأمور روس و سليمانپاشا باشد . من هم جواب عرض كردم كه پسفردا به شهر وارد خواهم شد .
يكشنبه بيست و دوم به سمت كَن رفتيم . پنج يدك از جانب آقاى نايبالسلطنه اميركبير - روحىفداه - با كشيكچىباشى خودشان به استقبال آمدند . وارد عمارت ديوانى
سفرنامه مكه ( دليل الأنام في سبيل زيارة بيت الله الحرام والقدس الشريف ومدينة السلام ) ( فارسى ) — صفحة 315
مساهمون: سلطان مراد ميرزا حسام السلطنه
ص٣١٥