ميكنيم كه باحدى نكرده باشيم ، از اينجا معلوم مىشود عذابى كه در امت پيمبران پيش وارد ميگشته پس از اظهار معجزات و اتمام حجت مستحق ميگرديدند و چون نبى خاتم ( ص ) ( رحمة للعالمين ) بود نبايد در زمان او عذاب استيصالى بر امتش وارد گردد اين بود كه چنين معجزاتى بدست مباركش جارى نگردانيد .
وَ ما أَرْسَلْنا قَبْلَكَ إِلَّا رِجالًا نُوحِي إِلَيْهِمْ فَسْئَلُوا أَهْلَ الذِّكْرِ إِنْ كُنْتُمْ لا تَعْلَمُونَ
حفص كه يكى از قراء است ( نوحى ) به صيغه متكلم قرائت نموده يعنى وحى فرستاديم و باقى قرّاء ( يوحى ) به صيغه مجهول خواندهاند ، ظاهرا آيه پاسخ اعتراضات كفار است كه گفتند
هَلْ هذا إِلَّا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ
چرا حق تعالى براى ارشاد مردم ملكى نفرستاده ، در ردّ آنها فرموده ما قبلا براى هدايت خلق نفرستاديم مگر مردانى را كه به آنها وحى فرستاديم شما اگر نميدانيد سؤال كنيد از اهل ذكر .
( سخنان مفسرين در اينكه مقصود از اهل ذكر كيانند )
1 - از على عليه السّلام روايت شده كه فرمود مائيم اهل ذكر . و از ابى جعفر امام محمد باقر ( ع ) نيز همين طور نقل كردهاند . و مؤيّد اين توجيه اين است كه خداى تعالى پيمبرش را ( بذكرا رسولا ) ناميده . و بقولى اهل ذكر اهل تورات و انجيل ميباشند . ( حسن و قتاده ) و بقول ديگر مقصود اهل علمند آنهايى كه از امم گذشته خبر ميدهند .
و بقول ديگر اهل ذكر اهل قرآنند زيرا كه قرآن را ذكر ناميده .
ابن زيد ( مجمع البيان ) آرى ظاهرا مقصود از ذكر قرآن است و اهل ذكر اهل قرآنند و اهل قرآن كسانى ميباشند كه عارف بقرآنند و آيه اطلاق دارد مخصوص به زمان خود رسول اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلّم نيست زمانهاى بعد را نيز شامل ميگردد و ما حصل آيه چنين مىشود كه به ( فاسئلوا ) امر فرموده كه آنچه را نميدانند رجوع كنند بعارفين به قرآن و آنها نيستند مگر ائمه طاهرين عليهم السّلام كه اهل قرآن و مفسّر