تفسير سورة العنكبوت
وَ قالَ إِنِّي مُهاجِرٌ إِلى رَبِّي
ابراهيم عليه السلام پس از آنكه از قوم خود بسيار جفاء ديد گفت من هجرت كنندهام به آن جا كه امر پروردگار من است ، گويند هجرت او از كوهى بود كه از سواد كوفه است و از آنجا بنجران روانه گرديد و از نجران بشام رفت و در تمام مسافرت لوط ( ع ) و ساره زنش با او همراه بودند ، از مقاتل روايت شده كه ابراهيم ( ع ) در وقت هجرت هفتاد و پنج سال داشت
إِنَّهُ هُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ
اشاره است به اينكه من ميروم بامر پروردگار خودم كه او غالب و مقتدر و دانا و درستكار است و مرا مغلوب دشمنان خود نخواهد نمود
وَ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ وَ جَعَلْنا فِي ذُرِّيَّتِهِ النُّبُوَّةَ وَ الْكِتابَ
خداى متعال در مقام اظهار قدرت و كرم خود بپيمبرش خبر ميدهد كه بپاداش زحمات ابراهيم ( ع ) و صبر او بر اذيّت كفّار وى را به دو موهبت بزرگ سر افراز نموديم يكى اينكه او را در كبر سنّ و زن عقيم پير نازاد ( ساره ) بوى فرزندى اسحق نام و نبيرهاى يعقوب نام عطا نموديم ، و ديگر اينكه در ذريّه او نبوّت و كتاب قرار داديم كه پيمبران از زمان حضرت ابراهيم تا آخر همه از نسل شريف او بودند ، و مقصود از كتاب جنس كتاب است كه تمام كتب آسمانى كه بعد از او فرود آمده مثل تورات و انجيل و زبور و فرقان را شامل ميگردد ، اين بود كه محبوب القلوب اهل ملل گرديد
وَ آتَيْناهُ أَجْرَهُ فِي الدُّنْيا وَ إِنَّهُ فِي الْآخِرَةِ لَمِنَ الصَّالِحِينَ
و اين دو موهبت بزرگ پاداش و اجر دنيوى وى بود كه ذريّه او پيمبران و صاحب كتاب آسمانى باشند ، و بالاتر از اينها اينست كه آن بزرگوار را در آخرت گرامى داشتيم و او را در تعداد صلحاء قرار داديم
وَ لُوطاً إِذْ قالَ لِقَوْمِهِ إِنَّكُمْ لَتَأْتُونَ الْفاحِشَةَ ما سَبَقَكُمْ بِها مِنْ أَحَدٍ مِنَ الْعالَمِينَ
و او ( و لوطا ) عطف بر ابراهيم ( ع ) است بعد از حكايت ابراهيم در مقام حكايت لوط كه گويند پسر برادر ابراهيم يا پسر خواهر او بود برآمده و پس از آنكه او