عبد ذليل بيمقدار خود بمراتب بسيار لذيذتر از تمام نعمتهاى بهشتى است كه به بهشتيان كرامت مينمايد و آن همان است كه در باره آن فرموده ( هيچ گوشى نشنيده و هيچ چشمى نديده و بخاطر احدى خطور ننموده ) براى آنكه دانسته شود چه كسى مورد رضاى حق تعالى و مرضىّ او واقع ميگردد از آيه دو علامت توان استخراج نمود كه بايستى هر كس خود را به اين دو علامت آزمايش نمايد يكى در خود بنگرد آيا چنين حال و ملكهاى در وى پديد گشته كه در همه حال بلا ، نعمت ، مرض ، صحت ، فقر ، غنا حال وى يكسان و از خدا راضى و خشنود است بداند خدا نيز از وى راضى است كسى كه دانست و از روى حقيقت فهميد كه آنچه در باره او جارى ميگردد خواه مطابق ميل نفسانى وى باشد يا نباشد از روى حكمت و صلاح ديد وى است البتّه بر آنچه براى وى پيش آيد از روى رضا و رغبت گردن مينهد بلكه بلا و مصيبات را استقبال مينمايد و به زبان حال گويد ( در بلا هم ميچشم لذات او ، مات اويم مات اويم مات او ) و چون رضاى بنده ناشى از رضاى او است زيرا كه او منشأ و مبدء تمام خيرات و خوبيها است اين است كه اظهار مينمايد خدا از او راضى و او نيز از خدا راضى است ) چنانچه كسى كه بخواهد بداند خدا او را دوست دارد ببيند خودش نسبت بمحبت خدا در چه درجهاى قيام دارد
( يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ )
ذلِكَ لِمَنْ خَشِيَ رَبَّهُ
اين علامت ديگرى است كه به آن آزمايش مىشود كه ببيند اگر خوف و خشيت و عظمت الهى در قلب وى استيلا نموده و تمام قوا و مشاعر او را تحت تأثير خود قرار داده و در سراسر وجود وى نفوذ نموده بطورى كه نگويد و نشنود و نبيند و حركت نكند مگر بامر او و مطابق رضاى او بداند در مورد الطاف حق تعالى واقع و مرضى او گرديده * * *