( مبدء ) چيزى را گويند كه سبب وجود شيئى ديگر يا سبب تركيب پيدا كردن چيز ديگر گردد قال اللَّه تعالى
وَ بَدَأَ خَلْقَ الْإِنْسانِ مِنْ طِينٍ
كه انسان از خاك تركيب گرديده و خدا مبدء اشياء است كه هر چيزى را از نيستى بهستى و از عدم بوجود آرد
كَما بَدَأَكُمْ تَعُودُونَ
. 2 -
( وَ يُعِيدُ )
او افراد بشر را پس از مرگ و تفرّق اجزاء عود ميدهد و حيات جديد پاكيزهاى كه بمراتب شدّت و قوّت وجودى آن زيادتر از حيات دنيوى است به آنها افاضه مينمايد براى روز حساب كه ديگر مرگ پيرامون آن نميگردد . 3 -
( وَ هُوَ الْغَفُورُ )
غفور مأخوذ از مغفرت و بمعنى پوشانيدن و پنهان نمودن است خداوند غفور است كه بلطف و رحمت خود گناهان بندگان عاصى را ميپوشاند و لغزشهاى وى را مخفى و پنهان مينمايد و سرّ او را فاش نميگرداند 4 -
( الْوَدُودُ )
ودود مأخوذ از ودّ و بمعنى محبّت است و بر سه معنى صادق آيد
( يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ )
اولياء و نيكان را دوست ميدارد و آنان نيز او را دوست ميدارند و نيز دوستان خود را محبوب خلق ميگرداند در غريب القرآن چنين گفته ( الودّ ) محبّت به چيزى و تمنّى و آرزوى كون و وجود وى است زيرا كه در تمنّى معنى محبّت مأخوذ است و محبّ آرزو دارد حصول آنچه را كه دوست دارد قوله تعالى
وَ جَعَلَ بَيْنَكُمْ مَوَدَّةً وَ رَحْمَةً
و قوله
سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمنُ وُدًّا
و در اين آيات اشاره به اين الفتى است كه بين آنان واقع و دائر است چنانچه در جاى ديگر
لَوْ أَنْفَقْتَ ما فِي الْأَرْضِ جَمِيعاً ما أَلَّفْتَ
و در محبت بدون تمنّى الفت نيز استعمال شده مثل قوله تعالى
قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِلَّا الْمَوَدَّةَ فِي الْقُرْبى
وَ هُوَ الْغَفُورُ الْوَدُودُ
إِنَّ رَبِّي رَحِيمٌ وَدُودٌ
و امثال اينها ( پايان ) راجع بقوله تعالى
يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ
دو طور تفسير شده يكى آنكه گويند محبت خدا نسبت بمخلوق همان انعام و اكرام او است و اينكه او را موفق گرداند بطاعت و وى را هدايت نمايد بدين حق و طريق رضاى خود و دوستى بنده نسبت