تخطي إلى المحتوى الرئيسي

مرو ( بازسازى جغرافياى تاريخى يك شهر بر پايه نوشته هاى تاريخى و شواهد باستان شناسى ) ( فارسى ) — صفحة 239

مساهمون:

ص٢٣٩
لسترنج محل اين روستا يا شهرك را حدود يك فرسخى جيرنج ( گيرنگ ) يا در حقيقت در هفت فرسخى شهر مرو مىداند 11 . اگر اين نظر درست باشد ، بايد به اين نتيجه رسيد كه رود زريق و آسياب زرق احتمالا بايد دو محل جدا از هم و نيز رودخانه و آسياب در فاصله‌اى حدود شش يا هفت فرسخ از يكديگر قرار گرفته باشند . درآميختگى و پيچيدگى پيش‌آمده در اين مورد به احتمال زياد به خاطر شكل نوشتارى اين دو نام در فارسى و عربى بوده است و با آن‌كه حروف نوشتارى اين دو نام يكى هستند ، اين احتمال وجود دارد كه با اشتباه كاتبان و نسخه‌بردارانى مواجه باشيم كه اين دو نام را در نوشته‌هاى گوناگون با يكديگر تخليط كرده‌اند . دركار ياقوت نام اين محل به صورت زرق 12 و زريق آمده كه نبايد با محل ديگرى به نام زوّرق مشتبه گردد 13 .

سنج ( سنگ عبّادى )

سنج : « شهرى است با ناحيت بسيار و آبادان و با نعمت » 14 . نام اين محل چون اماكن ديگر ، به شكل‌هاى مختلف آمده است . استخرى و ابن حوقل اين نام را به صورت‌هاى سنج و سنج 15 آورده‌اند . در فهرست استخرى اين نام پس از نام شهرهاى كشميهن ، هرمزفره و سوسنقان آمده ؛ درحالىكه ابن حوقل آن را بلافاصله و در رديف دوم شهرك‌هاى مرو و پس از نام هرمزفره آورده است . مقدسى ، در دو موقعيت گوناگون نام اين شهر را به شكل‌هاى مختلف آورده است . او ابتدا زمانى كه نام شهرك‌هاى وابسته به مرو را نوشته ، از اين شهر به صورت سنك 16 نام برده و با جدا كردن آن از عبّادى ، ناحيه و روستايى غير از آن دانسته است و در جايى ديگر 17 و زمانى كه شهرك‌هاى منسوب به مرو را برمىشمارد ، از آن به سنج 18 نام برده و آن را شهركى مىداند كه داراى مسجدى پررونق و باغ‌هايى پرشكوه است . اين نويسنده از عبّادى نامى نمىبرد و از آن به شكل خرق ياد مىكند 19 . صرف‌نظر از اين اختلاط ، به نظر مىآيد آن‌چه مقدسى در ارتباط با دو ناحيهء جداگانه به نام‌هاى سنج و عبّادى نوشته ، صحيح است . ياقوت نوشته در منطقهء
مرو ( بازسازى جغرافياى تاريخى يك شهر بر پايه نوشته هاى تاريخى و شواهد باستان شناسى ) ( فارسى ) — صفحة 239 | منصور سيد سجادى