مىدانند و معتقدند كه قديمترين لايهء اين غار مربوط به دوران پارينه سنگى جديد ( زبرين ) و داراى صنعت تيغهسازى بوده است 51 .
غارهاى كيلى ، جبل و دمدم چشمه در كنار درياى خزر در زمانى حدود هزارهء دهم تا هفتم پيش از ميلاد مورد استفادهء شكارگران فصلى بودهاند . مهمترين اين غارها ، دمدمچشمه در سالهاى 1947 تا 1950 ميلادى توسط اوكلندينكف حفارى شدهاند و سپس كار پژوهش در اين غار توسط ماركف ادامه پيدا كرد . غار دمدم چشمهء شمارهء 2 داراى 9 لايهء باستانى به قطر 3 تا 5 متر است و قدمت آن به هزارههاى دوازدهم تا ششم پيش از ميلاد مىرسد 52 . براساس آزمايشهاى انجام شده و آمارهاى گرفته شده از مواد به دست آمده از اين غار ، مشخص شده است بيشترين حيواناتى كه براى تغذيه استفاده مىشدهاند ، جانوران كوچكاندامى مانند بز و گوسفند و غزال ايرانى بودهاند . حيوانات اهلى در هردو غار جبل و دمدم چشمه
II
در زمانى متاخرتر ديده شدهاند و احتمال دارد آنان هنگامى كه كاملا اهلى شده بودند به اينجا رسيده بودهاند . به عنوان مثال در دمدم چشمه استخوان بز يا گوسفند اهلىشده از طبقهء
IV
و در جبل فقط در طبقات
III - IV
دورهء نوسنگى به دست آمدهاند . هرچند بز و گوسفند وحشى در اينجا از زمانهاى بسيار قديمتر وجود داشته اما استخوانهاى پيدا شدهء جانوران اهلى نشان مىدهند كه آنان از نژاد جانوران آسياى غربى بودهاند و معلوم است كه همراه گروههاى انسانهاى مهاجر به اينجا وارد شدهاند . پيدا شدن يك سوزن استخوانى سوراخدار در طبقات اوليهء غاركيلى باعث شده تا باستانشناسان تصور كنند كه شكارگران از سوزن براى دوختن لباسهاى خود استفاده مىكردهاند 53 .
محوطهء كليدى براى مطالعهء دوران نوسنگى در اين منطقه محوطهء جيتون است .
جيتون كه با 5000 متر مربع مساحت در 30 كيلومترى شمال غرب عشق آباد و در كنار صحراى قرهقوم واقع شده ، يكى از مهمترين محوطههاى پيش از تاريخ تركمنستان بشمار مىرود . اين محوطه حداقل از 5000 سال پيش از ميلاد مسكون بوده است و طى ساليان درازى بين 1955 تا 1963 مورد بررسى و كاوش باستانشناسان شوروى به