. . . منظور از اين كه : آنها اين آيه را طور ديگرى تفسير مىكنند ؛ اين است كه آنها مىگويند : اين كلام بر وجه استفهام و پرسش است ، و اين دلالت بر وقوع اين امر ندارد .
و هدف حضرت اين بود كه بيان كند كه خداى متعال با اين كلام از آنچه بعد از رسول اكرم صلى الله عليه و آله و سلم از آنها صادر مىشود ، تعريض كرد . و اين منافات با استفهام ندارد ، بلكه در مقام تهديد به مجازات است .
و بيان اين كه ارتداد آنها ضررى بر خداى ندارد ؛ ظاهر در اين است كه حضرت بارى تعالى بدين جهت ، آنها را توبيخ نمود كه مىدانست اين اعمال از آنها صادر مىشود .
و از آنجايى كه سؤال كننده از اين وجوه غافل بود ، و اينها در مقام احتجاج با خصم آشكار نبود ، حضرت از اين امور اعراض فرموده و با آيهء ديگرى بر آن استدلال فرمود ، و آن فرمايش خداى تعالى است كه مىفرمايد :
« بعضى از آن رسولان را بر بعضى ديگر برترى داديم ؛ برخى از آنها ، خدا با او سخن مىگفت ؛ و بعضى را درجاتى برتر داد . . . » تا آخر آيه .
79 / 79 - جعفر بن محمّد الفزاريّ معنعناً عن أبي مالك الأسديّ ، قال : قلت لأبي جعفر عليه السلام :
أسأله عن قول اللَّه تعالى :
وَ أَنَّ هذا صِراطِي مُسْتَقِيماً فَاتَّبِعُوهُ وَ لا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ
« 1 » إلى آخر الآية .
قال : فبسط أبو جعفر عليه السلام يده اليسار ثمَّ دوّر فيها يده اليمنى ، ثمّ قال : نحن صراطه المستقيم فاتّبعوه ، ولا تتّبعوا السّبل فتفرّق بكم عن سبيله يميناً وشمالًا ، ثمّ خطّ بيده « 2 » .
ابو مالك اسدى گويد : از امام باقر عليه السلام در مورد فرمايش خدا كه : « و همانا اين راه مستقيم من است ؛ از آن پيروى كنيد و از راههاى پراكنده پيروى نكنيد » پرسيدم .
راوى گويد : امام باقر عليه السلام دست چپ خود را باز كرد سپس با دست راست خود دايرهاى در شعاع آن دست زد ، آنگاه فرمود : ما راه مستقيم هستيم ، پس از آن
هامش
( 1 ) - الأنعام : 153 .
( 2 ) - بحار الأنوار : ج 24 ص 15 ح 16 ، عن تفسير فرات .