و چنانچه ناخواسته ، خطايى از آنان سر بزند ، در پيشگاه الهى مؤاخذه نخواهند شد .
راه رسيدن به عصمت
راه رسيدن به عصمت ، به روى همگان ، گشوده است و همهء انسانها مىتوانند به مقامى برسند كه از گناه ، بيزارى جويند و آن چنان بر نفسِ خويش چيره شوند كه هرگز ، گناه نكنند . راه عصمت ، اگر چه دشوار است ، امّا دست يافتنى است و نخستين و مهمترين گام در اين مسير ، اراده است و هر چه اراده قوىتر شود ، مقام عصمت ، دست يافتنىتر خواهد بود . برپايهء روايتى ، امام كاظم عليه السلام ، بهترين زاد و توشهء سالكان حقيقت را چنين مىشناسانَد :
وَ قَدْ عَلِمْتُ أنَّ أفضَلَ زادِ الرّاحِلِ إلَيكَ عَزمُ إرادَةٍ يَخْتارُكَ بِها . « 1 »
و به تحقيق ، دانستم كه برترين رهتوشهء مسافر كوى تو ، عزم استوارى است كه به وسيلهء آن ، تو را برگزيند .
پافشارى در راه هدف ، ارادهء انسان را تقويت مىكند و دل را از قصد گناه كردن ، مصون مىدارد . از امير مؤمنان عليه السلام نيز روايت شده كه فرمود :
التَّصَبُّرُ عَلَى المَكرُوهِ يَعْصِمُ القَلْبَ . « 2 »
وا داشتن خود به شكيبايى در برابر ناملايمات ، دل را مصون مىدارد .
راه دشوارِ عصمت را بايد با تمرين ، آغاز كرد . انسان بايد خود را در برابر ناگوارىها ، به شكيبايى وا دارد تا به درجات بالاى تقوا دست يازد و آن گاه كه مَلَكهء تقوا در جان آدمى جاى گرفت ، عصمت ، همنشين آن خواهد شد .
يكى از راههاى رسيدن به تقوا ، « روزه گرفتن » است كه خود ، نوعى تمرين اراده است و روزهدار ، نه تنها از محرّمات ، بلكه بسيارى از حلالها در طول روز ، چشم مىپوشد و با « ارادهء » خود ، به سوى آنچه خدا بر او حرام كرده است ، نمىرود . قرآن ،
هامش
( 1 ) . الإقبال ، ج 3 ، ص 277 .
( 2 ) . بحار الأنوار ، ج 77 ، ص 207 . نيز ، ر . ك : تحف العقول ، ص 79 .