در ادامهء حديث ، نازل شدن آيهء ياد شده مورد اشاره قرار مىگيرد و اين كه خداى متعال مىفرمايد :
« اگر با آنها چنين مىكردى ( سختگيرى و اجبار به ايمان ) ، استحقاق هيچ پاداش و تشويقى نداشتند . ليكن من مىخواهم اختياراً و بى هيچ اضطرار و اجبارى ايمان بياورند تا از جانب من ، استحقاق قرب و منزلت و كرامت و خلود در بهشت جاويدان پيدا كنند . پس آيا تو مردم را به اجبار وا مىدارى كه ايمان بياورند ؟ » . « 1 »
همچنين سيرهء پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در برخورد با اهل كتاب ، اين بوده كه به آنها رسيدگى كند و مورد اذيّت و آزار قرار نگيرند . در جوامع روايى اهل سنّت ، احاديثى از پيامبر خدا صلى الله عليه و آله در اين زمينه نقل شدهاند . در حديثى از ايشان آمده :
مَن آذى ذِمّيّا فَأَنَا خَصمُهُ ، وَ مَن كُنتُ خَصمَهُ خَصَمتُهُ يَومَ القِيامَةِ . « 2 »
هر كس به اهل ذمه ( يهودى ، مسيحى و زرتشتىاى كه در پناه اسلام است ) آزار برساند ، دشمن او خواهم بود و هر كس من دشمن او باشم ، روز قيامت ، دشمنى خود را نسبت به او آشكار خواهم نمود .
در حديث ديگرى از ابن عبّاس از پيامبر صلى الله عليه و آله نقل كرده كه فرمود :
تصدّقوا على أهل الأديان كلّها .
به [ فقرا از ] پيروان همهء اديان الهى صدقه بدهيد . « 3 »
اينك بايد دانست كه سيرهء امام زمان عليه السلام در حكومت ، مشابه سيرهء پيامبر خدا صلى الله عليه و آله است و احاديث متعدّدى در اين باره آمده كه برخى از آنها صحيحاند .
در صحيحهء محمّد بن مسلم از امام باقر عليه السلام مىخوانيم كه روش امام زمان عليه السلام مشابه روش پيامبر صلى الله عليه و آله است و همانطور كه پيامبر صلى الله عليه و آله آنچه را در جاهليت بود ، باطل
هامش
( 1 ) . عيون أخبار الرضا عليه السلام : ج 1 ص 136 ، تفسير نور الثقلين : ج 2 ص 331 .
( 2 ) . تاريخ بغداد : ج 8 ص 370 ش 4473 ، كنز العمّال : ج 4 ص 362 ح 10913 .
( 3 ) . المصنّف ، ابن ابى شيبة : ج 2 ص 67 ح 1 ، أحكام القرآن ، جصّاص : ج 1 ص 558 ، الدرّ المنثور : ج 1 ص 357 .