گونه كه شروع حكومتشان از خراسان و به دست ابومسلم بود ، كه البته در حديث ، به عباسيان تصريح نشده است . « 1 » يا در جاى ديگرى از الغيبة نعمانى « 2 » حديثى آورده كه در آن آمده است :
اذا قام القائم بخراسان . . . وقام منّا قائمٌ بجيلان . . . و قتل الكبش . . . .
هنگامى كه قائم در خراسان قيام كند . . . و قائمى از ما در گيلان قيام كند . . . و سركرده كشته شود . . . .
سپس مىگويد : قيام كننده در خراسان ، هلاكو خان يا چنگيزخان است و قيام كننده در گيلان ، شاه اسماعيل و شايد مراد از كبش ، شاه عبّاس اوّل باشد . « 3 »
همچنين در جاى ديگر ، حديثى را بر دولت صفويه تطبيق كرده و مىگويد : بعيد نيست [ كه اين حكومت ] ، متّصل به دولت قائم شود . « 4 »
9 / 4 . در دورهء مشروطه ، يكى از واعظان مشهور با نام شيخ عباسعلى فرزند على محمّد گورتانى ( 1287 - / 1360 ق ) با لقب معين الواعظين و تخلّص ذاكر ، شناخته شده است . وى مىنويسد : « وقت ظهور را خدا مىداند . . . و ليكن علائمى از براى ظهور آن حضرت از ائمّه رسيده است كه پاره اى از اخبار به طور رمز [ و ] اشاره زمان قريب به ظهور را مىرساند » .
سپس مطالبى از نور الأنوار مرندى و ناظم الإسلام كرمانى نقل مىكند و مىنويسد :
ديگر از علائم ظهور ، احداث تلگراف ، بى سيم است كه در ممالك دور با يكديگر حرف مىزنند . ديگر از علائم ، ايجاد دستگاهى است كه عكس و صورت را نقل دهد ، يعنى شخص از شهرى مىتواند ديگرى را در شهر ديگر ببيند . ديگر
هامش
( 1 ) . بحار الأنوار : ج 52 ص 208 ح 45 .
( 2 ) . الغيبة ، نعمانى : ص 275 ح 55 .
( 3 ) . بحار الأنوار : ج 52 ص 236 ح 104 .
( 4 ) . همان : ج 52 ص 243 .