تخطي إلى المحتوى الرئيسي

دانشنامه امام مهدى ( ع ) بر پايه قرآن ، حديث و تاريخ ( فارسى ) — صفحة 337

مساهمون:

ص٣٣٧
اين جا بررسى مىكنيم .

1 . حديث اوّل

ابن طاووس اين استخاره را در زمرهء توقيعات صادر شده در دورهء غيبت صغرا دانسته ؛ ولى چون فاصلهء زمانى ابن طاووس با نايبان خاص امام زمان عليه السلام در روزگار غيبت صغرا حدود سه قرن است ، بايد ديد اين انتساب چه سازوكارى داشته است . متن گزارش ابن طاووس در كتاب حاضر آمده است . « 1 » اين استخاره ، به معناى دعا و طلب خير از خداوند است و شكل و مضمون آن ، مطابق با بسيارى از استخاره‌هاى توصيه شده در احاديث است ، هر چند با استخاره‌هاى متداول امروزين تفاوت دارد . از اين رو ، متن حديث ، پذيرفتنى است .

سند گزارش ابن طاووس

به دليل نامعيّن بودن منبع گزارش ابن طاووس و مؤلّف آن ، محمّد بن على بن محمّد ، و نيز تضعيف صريح رجال‌شناسان شيعه نسبت به راوى اوّل اين گزارش ، ابو دلف محمّد بن مظفّر ، « 2 » سند حديث ، ضعيف محسوب مىشود و تنها با پذيرش قاعدهء تسامح در ادلّهء سنن و يا از طريق تعاضد مضمونى مىتوان حديث را مقبول شمرد . افزون بر اين ، ابو دلف ، اين متن را آخرين چيزى مىداند كه از سوى ناحيهء مقدّسه وارد شده است ، و اين ، در تنافى با نقل مشهور است كه آخرين توقيع را اعلام خبر وفات نايب چهارم ، جناب سمرى مىداند . گفتنى است كفعمى نيز اين دعا را با تعبير « مروى عن القائم عليه السلام » گزارش كرده « 3 »
هامش
( 1 ) . ر . ك : ص 328 ح 1108 . ( 2 ) . ر . ك : قاموس الرجال : ج 9 ص 590 ش 7286 . ( 3 ) . المصباح ، كفعمى : ص 521 ، البلد الأمين : ص 163 .
دانشنامه امام مهدى ( ع ) بر پايه قرآن ، حديث و تاريخ ( فارسى ) — صفحة 337 | محمد الريشهري