استدلال صاحب عروه به توقيع ، شمول آن را با ترديد آشكار ، مواجه ديده است . « 1 »
توضيح آية اللَّه خويى در اشكال ياد شده نيز اين است كه وقتى فراموشى در يك « حالت » نماز است ، به ياد آوردن و جبران نيز در « حالت » ديگرى از خود نماز است ، نه پس از آن ، و اين امرى است كه در نگاه ايشان ، روشن است . « 2 » به هر حال به رغم اين كه آية اللَّه خويى بر خلاف نظر خود در جاى ديگرى - كه پيشتر آورديم - ، سند توقيع را در اين جا معتبر ندانسته ، فقهاى بسيارى ، آن را قابل استناد ديده و به آن عمل كردهاند .
57 . خروج زن از خانه در عدّهء وفات ( ح 695 / 3 و 4 و 5 )
زن شوهر مُرده ، چنان كه احاديث و فتاوا به روشنى نشان مىدهند ، در زمان عدّهء وفات نمىتواند خود را زينت كند و از زيورآلات ، چه در لباس و چه در بدن ، بهره ببرد ؛ امّا آيا در اين مدّت مىتواند از خانهء شوهر بيرون برود يا در جاى ديگرى ساكن گردد ؟
ظاهر برخى احاديث ، مىرسانَد كه وى تنها مىتواند براى امور لازم از خانه خارج شود و بويژه مُجاز نيست شب را بيرون از خانه به سر ببرد ؛ امّا ظاهر برخى و صريح برخى ديگر از احاديث ، نشان دهندهء جواز آن است . شيخ حرّ عاملى ، احاديث مربوط را در چند باب جداگانه آورده است و اين سه توقيع در كنار احاديثى آمده كه به صورت كلّى يا در صورت نياز زن ، بيرون رفتن را جايز مىدانند . « 3 » احاديثى كه منع از خروج را مىرسانند ، موجب شده تا محدّث بحرانى در جمعِ ميان مجموع احاديث ، جواز خروج را مشروط به صورت ضرورت و نياز بداند .
وى از جمله همين سه توقيع را شاهد گرفته است ؛ « 4 » امّا فقها ، نوعاً منعى نديده و
هامش
( 1 ) . مستمسك العروة الوثقى : ج 7 ص 588 .
( 2 ) . موسوعة الإمام الخوئى : ج 19 ص 92 .
( 3 ) . ر . ك : وسائل الشيعة : ج 22 ص 233 - 247 .
( 4 ) . الحدائق الناضرة : ج 25 ص 471 - 472 .