« فيها » به عبادت و در « يكون » و « ليس » به نهى و در « عنه » به فعل برگشته و كلمهء « الكراهة » عطف بر « اقليّة الثّواب » مىباشد . يعنى « لا حمل الاصحاب الكراهة على الكراهة الحكميّة الشّرعيّة » .
و عليه . . . هذا فيما . . . او جزئها او شرطها او و صفها . . . يدخل فى الخ : ضمير در « عليه » به مقتضى بودن نهى تنزيهى و حمل اصحاب و ضمائر مؤنّث به عبادت و در « يدخل » به « هذا المورد » برگشته و مشار اليه « هذا » مقتضى فساد بودن نهى تنزيهى مىباشد .
قد قلنا هناك . . . و ليس هو . . . فيدخل . . . هو موضع . . . باقتضائه الفساد الخ : ضمير « هو » اوّلى و ضمير در « فيدخل » به « هذا المورد » مورد عموم و خصوص من وجه و ضمير « هو » دوّمى به نهى و ضمير در « اقتضائه » كه فاعلش بوده به « الّذى » به معناى نهى برگشته و كلمهء « الفساد » مفعول در « اقتضائه » بوده و مشار اليه « هناك » باب اجتماع مىباشد .
هو النّهى . . . مادّته و صيغته . . . ما يتضمّن . . . انشاؤه بداعى الخ : ضمير « هو » و ضمير در « مادّته » و « صيغته » و در « انشاؤه » به نهى و در « يتضمّن » به ماء موصوله به معناى نهى برمىگردد .
او نحو ذلك . . . فانّه ليس . . . و لا يقتضى الفساد بما هو . . . ان يتضمّن الخ : ضمير در « فانّه » و در « ليس » و در « لا يقتضى » و در « يتضمّن » و ضمير « هو » به نهى به داعى غير زجر و ردع برگشته و مشار اليه « ذلك » دواعى مىباشد .
فيقع فاسدا . . . منه . . . يكون شرطا . . . و لكن هذا . . . لا يرتبط الخ : ضمير در « فيقع » به مأتىّ به و در « منه » به نهى و در « يكون » به نبودن شىء و در « لا يرتبط » به « هذا » كه مشاراليهاش ، نهى به داعى ارشاد به مانع بودن شىء بوده برمىگردد .
فانّ هذا يجرى . . . شروطها يوجب فسادها : ضمير در « يجرى » به « هذا » كه مشاراليهاش ، باطل بودن عمل به جهت فقدان شرط بوده و در « شروطها » و « فسادها » به واجبات توصليّه و در « يوجب » به نبودن يكى از شروط برمىگردد .
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 997
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٩٩٧