37 - چرا در وضع ، لازم است لفظ و معنا تصوّر شود ؟ ( لانّ الوضع . . . على نحو الاجمال )
ج : زيرا وضع ، عبارت است از حكم كردن معنا بر لفظ . به عبارت ديگر ، وضع يعنى ايجاد ارتباط بين لفظ و معناست . و به بيان ديگر ، وضع يعنى حمل لفظ بر معنا مىباشد . مثلا لفظ « اسد » را براى حيوان مفترس وضع كرده و برآن حمل مىكنيم .
حال چگونه ممكن است چنين حكم و حمل و ارتباطى بين لفظ و معنا ايجاد كنيم بدون تصوّر و شناخت دو طرف قضيه ؟ يعنى نمىتوان نه لفظ اسد را تصوّر كرد و نه معناى حيوان مفترس را و آنوقت لفظ اسد را بر حيوان مفترس حمل كرد و آن را براى حيوان مفترس وضع نمود . پس تصوّر لفظ و معنا در وضع لازم است هرچند به نحو تصوّر اجمالى باشد .
38 - تصوّر و معرفت يك شىء به چند صورت است ؟ ( لانّ تصوّر . . . بوجهه )
ج : به دو صورت : الف : تصوّر بنفسه ب : تصوّر بوجهه .
39 - تصور بنفسه به چه معناست ؟ ( توضيح از خارج )
ج : يعنى تصوّر تفصيلى يك چيزى كه از راه تصوّر خود آن چيز بدون قرار گرفتن واسطهاى صورت مىگيرد . يعنى خود آن شىء و معنا را با تمام خصوصياتش در ذهن حاضر كرده و تصوّر كنيم . مثلا معناى حيوان مفترس را با تمام خصوصياتش در ذهن تصوّر كرده و لفظ اسد را براى آن وضع كنيم .
40 - تصوّر بوجهه به چه معناست ؟ ( اى بتصوّر عنوان . . . تصوّر الشّيء بوجهه )
ج : يعنى تصوّر اجمالى يك چيز كه با واسطه صورت گرفته باشد . به عبارت ديگر ،
نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — صفحة 73
مساهمون: حسن سيد اشرفى
ص٧٣