تخطي إلى المحتوى الرئيسي

شرح فارسى كفاية الاصول مرحوم آخوند خراسانى — صفحة 395

مساهمون:

ص٣٩٥
لاجل ان اثر الاثر اثر و ذلك لان مفادها لو كان هو تنزيل الشّيء وحده به لحاظ اثر نفسه لم يترتب عليه ما كان مترتبا عليها لعدم احرازها حقيقة و و لا تعبدا و لا يكون تنزيله بلحاظه بخلاف ما لو كان تنزيله بلوازمه او به لحاظ ما يعم آثارها فانه يترتب باستصحابه ما كان بوساطتها .
شرح
است آن تنزيل صحيح است چون اثر اثر اثر آن شىء اول است مثلا اگر در خانه آتشى روشن بود استصحاب آن عقلا سوزاندن مال غير مىباشد و تلف مال غير موجب ضمان مىباشد پس اثر ضمان اثر روشنى آتش است و لو به واسطه عقلى باشد و اين سه احتمالى كه بيان شد در تنزيل مستصحب به جهت آنست كه اگر معناى اخبار استصحاب تنزيل شيئى تنها باشد به لحاظ اثرى شرعى آن در اين حال آثار عقليه يا عاديه براى مستصحب ثابت نمىشود چون آنچه را كه دليل اثبات نموده فقط اثر شرعى آن بلا واسطه مىباشد و آثار عاديه يا عقليه مستصحب احراز و ثابت نشده است نه حقيقتا و نه تعبدا چون تعبد به آنها نخورده بود و ثابت نشدند آنها شرعا از اين جهت تنزيل و تعبد فقط در اثر شرعى است نه آثار عقليه و نه عاديه بخلاف مواردى كه تنزيل شرعى بلوازم عاديه يا عقليه آن مستصحب باشد كه در قسم دوم بود يا تنزيل به لحاظ عموم آثار مستصحب باشد كه در اين دو قسم اخير اثبات مىشود تعبدا وسائط و لوازم مستصحب چه عقلى باشند و چه عادى در تمام حجت است .

[ چهار فرق بين حجيت لوازمات امارات و عدم حجيت آنها در اصول ]

مخفى نماند لازم است فرق بين اصول و امارات بيان شود و ايضا فرق بين حجيت اصول مثبته در امارات بدون اصول آن هم بيان شود اما فرق بين اصول و امارات كما آنكه مشهور است آنست كه اصول در موضوع آنها جهل بواقع و شك در آن گرفته شده است مثلا در استصحاب طهارت طهارت مشكوك استصحاب مىشود و اما امارت اين جهت نيست بلكه موضوع در آنها نفس ذات آنها است بدون آنكه جهل و شك جزء موضوع آنها باشد مثلا قوله تعالىإِنْ جاءَكُمْ فاسِقٌ بِنَبَإٍ فَتَبَيَّنُواموضوع
شرح فارسى كفاية الاصول مرحوم آخوند خراسانى — صفحة 395 | محمدحسين نجفى دولت آبادى اصفهانى