و توهم انه لو اريد بالمرة الفرد لكان الانسب بل اللازم ان يجعل هذا المبحث تتمة للمبحث الآتي من ان الامر هل يتعلق بالطبيعة او بالفرد فيقال عند ذلك و على تقدير تعلقه بالفرد هل يقتضى التعلق بالفرد الواحد او المتعدد او لا يقتضى شيئا منهما و لم يحتج الى افراد كل منهما بالبحث كما فعلوه .
و اما لو اريد بها الدفعة فلا علقة بين المسألتين كما لا يخفى فاسد لعدم العلقة بينهما لو اريد بها الفرد ايضا فان الطلب على القول بالطبيعة انما يتعلق بها باعتبار وجودها فى الخارج ضرورة ان الطبيعة من حيث هى ليست الا هى لا مطلوبة و لا غير مطلوبة .
شرح
نمود و لو دفعة صدق مىكند برآن ولى افراد برآن صدق نمىكند و بنا بر اينكه امر متعلق بفرد باشد اگر افراد را در آن واحد آزاد نمود مثل مثال قبلى البته زيادى از يكى بدون فائده است و مأمور به نبوده است و تحقيق اينست كه هر دو از اين دو معنى محل نزاع ماست اگرچه لفظ مرة و تكرار ظهور دارد در دفعه و دفعات .
قوله : و توهم انه لو اريد الخ : و گمانى كه شده از صاحب فصول ( ره ) بر اينكه اگر اراده كنيم بمره فرد را و بگوئيم مراد از مره فرد مىباشد انسب است بلكه لازم اينست كه قرار بدهيم اين بحث را تتمه بحث آتى كه مىآيد در باب امر كه آيا امر تعلق مىگيرد به طبيعت يا بفرد و در آنجا هم بگوئيم كه على الفرض بر اينكه امر تعلق مىگيرد بفرد آيا تعلق مىگيرد بفرد واحد يا افراد متعدد يا اينكه امر به هيچكدام از فرد واحد يا افراد متعدده تعلق نمىگيرد بلكه تعلق مىگيرد به طبيعت مأمور به .
و بنابراين دليل نداريم بر اينكه اين بحث امر را با بحث آتى جدا كنيم از همديگر و اينها يكى هستند پس لازم است كه اين بحث را تتمه بحث آتى قرار بدهيم چونكه اگر گفتيم امر دال بر فرد است علاقه بين اين بحث و بحث آتى آتى در باب اينكه