و كذلك المقدمة العلمية و ان استقل العقل بوجوبها الا انه من باب وجوب الاطاعة ارشادا ليؤمن من العقوبة على مخالفة الواجب المنجز لا مولويا من باب الملازمة و ترشح الوجوب عليها من قبل وجوب ذى المقدمة
و منها تقسيمها الى المتقدم و المتأخر بحسب الوجود بالاضافة الى ذى
شرح
صحيح است و اشكالى ايضا نيست در خارج شدن مقدمه وجوب از محل نزاع مثل واجب شدن حج براى كسى كه استطاعت پيدا بكند چون هنوز كه مستطيع نشده وجوبى در كار نيست و بعد از آنكه مستطيع شد تحصيل حاصل است .
قوله : و كذلك المقدمة العلمية الخ : و اما مقدمهء علميه و آن آنست كه ما براى اينكه علم پيدا بكنيم براى اينكه ذى المقدمة امتثال شده است بايد مقدمههائى را انجام بدهيم تا اينكه علم پيدا بكنيم بر اينكه يكى از اين چهار نماز ذى المقدمه باشد و همچنين تمام موارد علم اجمالى كه بايد عمل كنيم در اينجا اگرچه عقل استقلال دارد و حكم مىكند بوجوب خواندن چهار نماز و لكن اين وجوب مقدمه از باب وجوب اطاعت است ارشادا تا اينكه ما مأمون بشويم از عقوبت بر مخالفت واجبى كه منجز مىباشد براى ما نه اينكه وجوب اين مقدمه از باب مولوى باشد از باب ملازمه و ترشح وجوب از قبل ذى المقدمة بر مقدمة .
و از اين جهت و لو مقدمة واجب را واجب ندانيم در اين موارد علم اجمالى حتما لازم است عمل كنيم پس بنابراين خواندن چهار نماز من باب مقدمة نيست چون كه يكى از اين چهار نماز صحيح است كه آن ذى المقدمة است و مقدمه نيست و سه نماز ديگر هم باطل است و مقدمه نمىشود و قبلا گذشت كه وجود ذى المقدمه با مقدمة بايد دو چيز باشد .