اما خبر بحار ؛ اوّلا : خبرى به اين عبارت در بحار روايت نشده ، بلكه عبارت خبر مروىّ در بحار اين است : « استودعته عند الّذى استودعته امّ موسى » ؛ « 1 » يعنى فرزندم را نزد كسى امانت گذاشتم كه مادر موسى ، فرزند خود را نزد او امانت گذاشت .
بر هرخردمند و بىخرد هويداست كه اين كلام نصّ در حيات و محروس بودن آن مولود در كنف حمايت حضرت مجيب المسئلات است و استدلال او به عبارت مرويهء بر موت مولود ، ادلّ دليل و بهترين معرّف براى مراتب فهم و فضل و يا مجاهدهء او ، به راستى در راه خداست .
ثانيا : بر فرض كه چنين عبارتى در خبرى باشد ولى به هيچ وجه ، دلالتى بر موت ندارد ، بلكه در حيات صراحت دارد ، زيرا در عرف شايع است كه اين كلمه را در مقام اخبار از بقا ، محروسا عن الآفات يا دعا بر بقا ، محفوظا عنها ، استعمال مىنماييد ، چنانچه حضرت رسول خدا در حق حسنين مىفرمايد : « استودعكما اللّه و صالح المؤمنين » . « 2 »
در عرف عجم هم جملهء « تو را به خدا سپردم » يا « او را به خدا سپردم » را در استبقا و استحفاظ استعمال مىنمايند نه در موت .
ثالثا : بر فرض كه در لفظ ، چنين احتمالى برود ، اخبار ديگر كه حكيمه در همين مقام روايت نموده و در آنها حضرت عسكرى عليه السّلام در جواب حكيمه به غيبت تصريح فرموده ، بر همان معنى عرفى قرينه است . هركس از روى انصاف در روايات صادره از حكيمه خاتون نظر نمايد - بر فرض كه چنين عبارتى در خبرى باشد - احتمال ارادهء موت از آن نمىدهد .
اما خبرى كه از حديقة الشّيعه نقل كرده : اوّلا ؛ در هيچ خبرى از اخبار حكيمه خاتون ، رفتن بعد از سه روز توقيت نشده ، مگر در يكى از روايات شيخ
هامش
( 1 ) . بحار الانوار ، ج 51 ، ص 27 و 19 و 14 و 3 و . . . .
( 2 ) . شرح الاخبار فى فضائل الائمة الاطهار ، ج 3 ، ص 170 ؛ مثير الاحزان ، ابن نماحلى ، ص 72 ؛ مقتل الحسين عليه السّلام ، ابو مخنف الازدى ، ص 208 .