طوسى - قدّس سرّه - كه علّامه مجلسى رحمه اللّه در جلد سيزدهم بحار نقل فرموده و ما اندكى از آن را سابقا ذكر كرديم ؛ مضمون خبر اين است كه حكيمه خاتون مىفرمايد :
بعد از سه روز از ولادت با سعادت آن مولود رفتم ولى او را نديدم . از حضرت عسكرى عليه السّلام حيا كردم كه بپرسم . خود آن حضرت ، ابتدا به سخن كرده ، فرمود : « يا عمّه ! في كنف اللّه و حرزه و ستره و غيبه حتّى يأذن اللّه له . . . ، الخ » . « 1 »
رابعا : بر فرض كه چنين خبرى بدون ضميمه وارد شده باشد ، اينكه حكيمه مىگويد : روز سوّم ولادت ، به خانهء حضرت عسكرى عليه السّلام رفتم ولى مولود را نديدم ؛ چگونه بر موت مولود دلالت دارد ؟
چه مسلّم است كه عدم الوجدان ، لا يدلّ على عدم الوجود تا چه رسد كه بر اثبات العدم دلالت كند . از خردمندان پرسش مىشود اگر كسى بگويد من زيد را در حمّام يا مسجد يا بازار نديدم ، آيا اين كلام ، هيچ دلالتى بر موت زيد دارد ؟
خامسا : ما شبهه را قوى مىگيريم كه اين عبارت احتمال موت هم بدهد ، آيا احتمال نمىرود كه نديدن به امور ديگر مستند باشد ، اذا جاء الإحتمال ، بطل الإستدلال .
سادسا : بر فرض كه جناب ابو الجحد خود را به زحمت انداخته ، يك يا دو خبر به دست آورد كه نصّ صريح بر موت باشد اين از قبيل شبههء در مقابل بداهت است . زيرا خبر واحد در مقابل اخبار متواترهء قطعيّه ، مقاومت ننمايد .
واضحتر آنكه يك يا دو خبر كه چند صد نصّ قاطع معتبر ، معارض او باشد ، نزد هيچ خردمند ، مولّد وهم و قابل اعتنا نبوده و نيست . گذشته از تمامى اينها ، اگر فرض شود انسان عاقلى ، تازه از ينگى دنيا آمده باشد ، يا از ميان زمين بيرون آيد كه حتى يك خبر از اخبار غيبت را نديده و نشنيده باشد ، اين عبارت را در صفحهاى نوشته ، به دست او دهند كه شخصى گفته ؛ من سه روز بعد از ولادت فلان مولود به منزل وى رفته ، او را نديدم ، البتّه از اين عبارت ، موت مولود را نمىفهمد .
بنابراين چه قدر عجيب است كه ابو الجحد با اينكه دو هزار خبر معتبر در تحتّم
هامش
( 1 ) . بحار الانوار ، ج 51 ، ص 18 .