بحقّ أقول لكم : إنّ النّاس في الحكمة رجلان : فرجل أتقنها بقوله و صدّقها بفعله . و رجل أتقنها بقوله و ضيّعها بسوء فعله ، فشتّان بينهما ، فطوبى للعلماء بالفعل و ويل للعلماء بالقول . يا عبيد السّوء اتّخذوا مساجد ربّكم سجونا لأجسادكم و جباهكم . و اجعلوا قلوبكم بيوتا للتّقوى و لا تجعلوا قلوبكم مأوى للشّهوات ، إنّ أجزعكم عند البلاء لأشدّكم حبّا للدّنيا . و إنّ أصبركم على البلاء لأزهدكم في الدّنيا . يا عبيد السّوء لا تكونوا شبيها بالحداء الخاطفة و لا بالثّعالب الخادعة و لا بالذّئاب الغادرة و لا بالاسد العاتية كما تفعل بالفرائس . كذلك تفعلون بالنّاس ، فريقا تخطفون و فريقا تغدرون بهم .
بحقّ أقول لكم : لا يغنى عن الجسد أن يكون ظاهره صحيحا و باطنه فاسدا .
شرح
به حق به شما مىگويم : مردم دربارهء حكمت و فرزانگى دوگونه هستند : يكى مردى است كه به گفتارش آن را پابرجا كند و با كردارش آن را تصديق نمايد ( و بدان عمل كند ) ديگر مردى است كه با گفتارش حكمت را محكم كند ولى در عمل با رفتار بدش آن را تباه سازد . و فاصله ميان اين دو چقدر زياد است ! خوشا به حال عالمان باعمل و واى به حال عالمان زبانى . اى بندگان بد خدا ، مسجدهاى پروردگارتان را زندانهايى براى بدنها و چهرههاتان قرار دهيد ، و دلهاتان را خانههايى براى تقواى الهى ، و دلهاتان را مأواى شهوات و اميال نفسانى نكنيد ، براستى هريك از شما كه در برابر بلا و گرفتارى بيشتر بىتابى كند محبّت و علاقهاش به دنيا بيشتر است ، و آنكه در بلا شكيب و صبرش بيشتر باشد زهد و بىرغبتى او در دنيا بيشتر خواهد بود .
اى بندگان بد همانند كلاغهايى نباشيد كه چيزى را بربايند ، و نه مانند روبهان حيلهگر ، و نه مانند گرگان خيانتپيشه ، و نه مانند شيران ستمگر بدانگونه كه با طعمهء خود مىكنند كه اين گونه رفتار كنيد ، دستهاى چيزها را برباييد و دستهاى فريبكارى كنيد ، و دستهاى به مردم خيانت كنيد .
به حق به شما مىگويم : براى بدن كافى نيست كه ظاهرش سالم باشد ولى درونش تباه ،