يا عليّ ثلاث من لقى اللّه عزّ و جلّ بهنّ فهو من أفضل الناس : من أتى اللّه بما افترض عليه فهو من أعبد الناس ، و من ورع عن محارم اللّه فهو من أورع الناس و من قنع بما رزقه اللّه فهو من أغنى الناس .
يا عليّ ثلاث لا يطيقها أحد من هذه الأمّة : المواساة للأخ في ماله ، و انصاف الناس من نفسه ، و ذكر اللّه على كلّ حال ، و ليس هو « سبحان اللّه و الحمد للّه و لا إله إلّا اللّه و اللّه أكبر » و لكن إذا ورد على ما يحرم عليه خاف اللّه عزّ و جلّ عنده و تركه .
يا عليّ ثلاثة و إن أنصفتهم ظلموك : السّفلة ، و أهلك ، و خادمك ، و ثلاثة لا ينتصفون من ثلاثة حرّ من عبده ، و عالم من جاهل ، و قويّ من ضعيف .
يا عليّ سبعة من كنّ فيه فقد استكمل حقيقة الايمان ، و أبواب الجنّة مفتّحة له :
من أسبغ وضوءه ، و أحسن صلاته ، و أدّى زكات ماله ، و كفّ غضبه ، و سجن لسانه ،
شرح
يا على ! سه چيز است كه هركس خداى عزّ و جلّ را با داشتن آنها ديدار كند از برترين مردم است : كسى كه دستور خدا را در آنچه بر او فرض كرده انجام دهد چنين كسى از زمرهء عابدترين مردم است ، كسى كه از محرمات الهى ورع و پارسايى داشته باشد كه او از پارساترين مردم است ، كسى كه بدانچه خدا روزيش كرده قانع باشد كه او از بىنيازترين مردم است .
يا على ! سه چيز است كه احدى از اين امّت طاقت آن را ندارد : مواسات با برادر دينى در مال خود ، انصاف مردم از خود ، و ذكر و ياد خدا در هر حال ، و منظور از آن ذكر « سبحان اللّه و الحمد للّه و لا إله الا اللّه و اللّه اكبر » نيست ، بلكه منظور آن است كه چون بر چيزى كه خدا بر او حرام كرده برسد از خداى عزّ و جلّ بترسد و آن را ترك كند .
يا على ! سه گروه هستند كه اگر تو نيز با آنها به انصاف رفتار كنى آنها به تو ستم كنند : مردمان سفله و پست ، خاندانت و همسرت ، خدمتكارت ، و سه گروهند كه ( بطور معمول ) با سه دسته به انصاف عمل نكنند : شخص آزاد نسبت به بردهاش ، عالم نسبت به جاهل ، قوى و نيرومند نسبت به ضعيف و ناتوان .
يا على ! هفت چيز است كه در هركس باشد براستى كه حقيقت ايمان را كامل كرده ، و درهاى بهشت به رويش بازگردد : كسى كه وضويش را شاداب بگيرد ، و نمازش را نيكو انجام دهد ، و زكات مالش را بپردازد ، و خشمش را فرو خورد ، و زبانش را زندان كند ، و از گناهانش آمرزش