ابو العلا معرى و اشعار او : ابو العلا نابينا بود شايد بعضى از شعراء يا بلكه خود او راجع به كورى خود گفته :
ابا العلا ابن سليمانا * انّ العمى اولاك احسانا
لوا بصرت عيناك هذا الورى * لم ير انسانك انسانا
ترجمه : ابو العلا اى پسر سليمان كورى براى تو بهتر است از بينائى اگر مىديد چشمان تو اين خلق را ، نمىديد چشم تو انسانى را .
و چه بسيار مناسب اين مقام است چند بيت از ديوان شمس تبريزى :
بنماى رخ كه باغ و گلستانم آرزوست * بگشاى لب كه قند فراوانم آرزوست
بشنيدم از هواى تو آواز طبل باز * باز آمدم كه ساعد سلطانم آرزوست
يعقوبوار وا اسفاها همى زنم * ديدار خوب يوسف كنعانم آرزوست
باللّه كه شهر بى تو مرا حبس مىشود * آوارگى كوه و بيابانم آرزوست
زين همرهان سست عناصر دلم گرفت * شير خدا ور ستم دستانم آرزوست
جانم ملول گشت ز فرعون و ظلم او * آن نور روى موسى عمرانم آرزوست
دى شيخ با چراغ همى گشت گرد شهر * كز ديو و دَد ملولم و انسانم آرزوست
گفتم كه يافت مى نشود جستهايم ما * گفت آن كه يافت مى نشود آنم آرزوست
گويا ترم ز بلبل اما ز رشك جام « 1 » * مهر است بر دهانم و افغانم آرزوست « 2 »
و نيز مناسب با اين مقام است رباعى ضياء الدين كاشانى هنگامى كه درد چشم كرده بود خطاب به خود گفت :
از اهل زمانه پا كشيدن خوشتر * در گوشهء عزلت آرميدن خوشتر
زنهار ضياء علاج چشمت نكنى * اوضاع زمانه را نديدن خوشتر
ايضا در اين معنى
خوى با ما كن و با بىخبران خوى مكن * دُم هر ماده خرى را چُه خران بوى مكن
اوّل و آخر تو عشق ازل خواهد بود * چون زن فاحشه هر شب به يكى شوى مكن
هامش
( 1 ) - عام ( نسخه چاپى ) .
( 2 ) - « ديوان شمس تبريزى » ص 166 ، شماره غزل : 441 .