اصل چهارم . - در فقر و زهد
بدان كه مدار راه دين بر چهار اصل است كه در عنوان مسلمانى گفتهايم : نفس تو و حق - تعالى - و دنيا و آخرت . و از اين چهار دو جستنى است و دو جستنى : جستن از نفس خود براى جستن حق - تعالى - ، و جستن از دنيا براى جستن آخرت است . پس تو را روى از نفس خود به حق - تعالى - مىبايد آورد و روى از دنيا به آخرت مىبايد آورد . و صبر و خوف و توبه همه مقدّمات اين است ، و دوستى دنيا از مهلكات است ، چنان كه علاج آن گفتيم ، و دشمنى وى و بريدن از وى از منجيات است ، و اكنون شرح اين خواهيم گفت ، و عبارت از اين فقر و زهد است . پس بايد كه اوّل حقيقت وى بشناسى .
حقيقت فقر و زهد
بدان كه فقير آن بود . كه چيزى كه وى را بدان حاجت بود ندارد و به دست وى نبود . و آدمى را اوّل به وجود خود حاجت است ، آنگاه به بقاى خود حاجت است ، آنگاه به غذا و به مال و به چيزهاى بسيار . و از اين همه هيچ چيز به دست وى نيست ، و وى بدين همه نيازمند است . و غنى آن بود كه از غير خود بىنياز بود ، و اين جز يكى نيست - جلّ جلاله ، ديگر هر كه در وجود آيد ، از جن و انس و ملايكه و شياطين ، همه را هستى ايشان و بقاى ايشان به دست ايشان نيست . پس همه به حقيقت فقيرند . و براى اين گفت حق - تعالى :