افتاد ، گفت : « الحمد للّه . » گفتند : « چرا گفتى ؟ » گفت : « از خر در افتادن با پس پشت افكندم ، يعنى كه واجب بود . كه تقدير بباشد كه در قضاى ازلى حكم كرده بودند . » پنجم آنكه مصيبت دنيا ثواب آخرت باشد از دو وجه : يكى آنكه ثواب [ 1 ] بزرگ بود ، چنان كه در اخبار آمده است . و ديگر آنكه سر همه گناهان الفت گرفتن است با دنيا ، چنان كه دنيا بهشت تو شود و رفتن با حضرت الهيت زندان تو شود . و هر كه را در دنيا به بلاها مبتلا بكردند دل وى از دنيا نفور شود و دنيا زندان وى شود و مرگ خلاص وى بود . و هيچ بلا نيست كه نه تأديبى است از حق - تعالى . و اگر كودك عاقل بود چون پدر وى را ادب كند شكر كند ، كه فايدهء آن بسيار بود . و در خبر است كه « خداى - تعالى - به بلا دوستان خويش را تعهّد كند ، چنان كه شما بيماران خويشتن را به دارو و شربت تعهد كنيد . » يكى رسول ( ص ) را گفت كه مال من ببردند ، گفت : « خير نيست در كسى كه مال وى بنشود و تن وى بيمار نشود ، چه خداى - تعالى - چون بندهاى دوست دارد بلا بر وى ريزد . » و گفت : « بسيار درجات است در بهشت كه بنده به جهد خويش بدان نتواند رسيد ، خداى - تعالى - به بلا آنجا رساند . » و يك روز رسول ( ص ) به آسمان مىنگريست ، بخنديد و گفت :
« عجب بماندهام از قضاى خداى - تعالى - در حقّ مؤمن ، كه اگر به نعمت حكم كند ، رضا دهد و خيرت وى باشد ، و اگر به بلا حكم كند ، رضا دهد و خيرت وى باشد . » يعنى كه بدين صبر كند و بر آن شكر ، و در هر دو خيرت بود . و گفت : « اهل عافيت در قيامت خواهندى كه در دنيا گوشت ايشان مىبريدندى به ناخنپيراه ، از بس درجات كه اهل بلا را بينند . » و يكى از
هامش
[ 1 ] ثواب بلا و مصيبت .