كه بارشان سنگين باشد در اين پيچ و خمها وا مىمانند و در ميان بيابان تنها و مواجه با انواع خطرها خواهند بود ، همينطور آنها كه در زندگى در تجمل پرستى فرو مىروند و بارهاى سنگين و مختلفى را بدون دليل بر دوش مىگيرند ، بالأخره در زير آنها زانو خواهند زد و در بيابان زندگى يكه و تنها فرو خواهند ماند و هرگز به سر منزل سعادت نخواهند رسيد :
آرى سبكبار شويد تا به قافله برسيد ! !
87
ابن ابى الحديد ابن ابى الحديد - شرح نهج البلاغه - جلد اولصفحه 305 مىنويسد :
« اين خطبه از خطبههاى جنگ جمل مىباشد ، چنان كه مورخ معروف « ابو مخنف » 1 / 1 ابو مخنف - نقل - قسمت زيادى از آن را از قول « مسافر بن عفيف » 1 / 2 مسافر بن عفيف - نقل - نقل مىكند ، او مىگويد :
پس از بازگشت فرستادگان امام ( ع ) از جانب طلحه و زبير و عايشه و اعلام جنگ از طرف آنها ، امام به پا خاست و اين خطبه را ياد فرمود » ( جلد اول صفحه 305 ) و بسيارى از جملات اين خطبه با آنچه در خطبهء « ذى قار » كه ابن ابى الحديد در صفحه 309 جلد 1 آورده يكى است .
88
در اينجا امام استدلال جالبى دارد كه اصحاب جمل طالب خونى هستند كه خودشان ريختهاند زيرا آنها از كسانى بودند كه شورش بر ضد عثمان را رهبرى كردند تا خون او ريخته شد و اگر فرضا امام هم در اين كار شريكشان بوده آنها نيز مقصرند پس بطور مسلم خودشان قاتل عثمان هستند چگونه به خونخواهى او برخاستهاند ؟ !
89
« يا خيبة الداعى ! » منظور از اين جمله يكى از سه نفر مىباشد :