كرد او را كه بر هر كوه چهار مرتبه اللَّه أكبر گويد ، پس در ثلث شب به مشعرالحرام آمدند ، پس جمع كرد در آنجا ميان نماز شام « 1 » و خفتن « 2 » ( و به اين سبب مشعر را جمع ناميدند زيرا كه آدم عليه السلام آنجا هر دو نماز را جمع كرد در وقت خفتن ) ، و شب در آنجا ماندند ، چون صبح شد ، پس امر كرد او را كه بر كوه مشعر بالا رود و نزد طلوع آفتاب ، هفت مرتبه اعتراف به گناه خود بكند [ و ] هفت مرتبه از خدا توبه و آمرزش گناه بطلبد ، پس آدم عليه السلام چنين كرد و خدا را خواند به كلمهاى چند ، پس خدا توبهاش را قبول فرمود ، پس جبرئيل امر كرد كه سنگريزههاى جمرهها را از مشعر بردارد ( كه آنجا را مُزدلفه نيز گويند ) ، پس وقت چاشت « 3 » به مِنى آمدند ، جبرئيل گفت كه دو ركعت نماز بكند در مسجد مِنى « 4 » ، و چون به موضع جمرهء اوّلى رسيد شيطان بر سر راه او آمد [ و ] گفت : يا آدم ، ارادهء كجا دارى ؟ جبرئيل گفت : با او سخن مگو و او را با هفت سنگ بزن و با هر سنگى اللَّه أكبر بگو . چون چنين كرد شيطان رفت و نزد جمرهء ثانيه باز سر راه آدم عليه السلام آمد ، پس جبرئيل گفت كه باز هفت سنگ بينداز و با هر سنگ اللَّه أكبر بگو . پس چنين كرد ، شيطان رفت [ و ] نزد جمرهء ثالثه پيدا شد ، به امر جبرئيل باز چنين كرد پس شيطان رفت و جبرئيل گفت : بعد از اين هرگز او را نخواهى ديد . و جبرئيل پيشتر « 5 » او را امر كرده بود كه قربانى به درگاه خدا بياورد ، يعنى هَدْى « 6 » بكُشد ، و امر كرد او را كه سر بتراشد براى تواضع و شكستگى نزد خدا . پس آدم عليه السلام سر خود را تراشيد براى فروتنى از براى خداوند عالم « 7 » .
در حديث معتبر منقول است كه از [ امام ] باقر عليه السلام پرسيدند كه : چون آدم عليه السلام حجّ كرد
هامش
( 1 ) - شام : شبانگاه يعنى وقت مغرب . لغت نامه .
( 2 ) - نماز خُفتن : نماز عشاء . لغت نامه .
( 3 ) - چاشت : اول روز ، صبح ، بامداد . لغت نامه .
( 4 ) - مراد از « مسجد مِنى » ، بنا به تصريح همين كتاب ( فصل 31 - مستحبّات مِنى ) و برخى كتب فقهى ( همچونمقنع شيخ صدوق / 285 ) ، همان مسجد خيف است . م .
( 5 ) - عبارت متن « بيشتر » . م .
( 6 ) - هَدْىْ : آنچه به حرم برده شود از چارپايان ، و گويند آنچه براى قربان كردن برند . لغت نامه .
( 7 ) - كافى 4 / 194 - 191 ح 2 ؛ ( و با تغييرات ) وسايل 11 / 226 ب 2 ح 14663 و ح 14664 ؛ بحار 11 / 178 ب 3 ح 25 و 96 / 36 ب 4 ح 14 ؛ تفسير قمى 1 / 44 ؛ علل الشرائع 2 / 400 ب 142 ح 1 .