تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3884

مساهمون:

ص٣٨٨٤
وكاء گويند . و بطور مجاز : مرد بخيل و طمعگار را وكاء نيز گويند .

وكاب

(
vakk b
) ا . ع . اندوهناك . و نام شاعرى هذيلى .

وكاث

(
vek s
) و (
vok s
) ا . ع . ناشتا شكن كه بامداد خورند .

وكاد

(
vek d
) ا . ع . دوال پالان بند . و ريسمانى كه هنگام دوشيدن ماده گاو بر آن بندند . ج : وكائد .

و كار

(
vek r
) ا . ع . نام جايى .

و كار

(
vek r
) ع . ج . وكر . و ج . وكرة .

و كار

(
vakk r
) ا . ع . نيك دونده .

وكاعة

(
vak 'at
) م . ع . وكع السقاء و الفرو و الفرس و القلب و غير ذلك وكاعة ( از باب كرم ) : محكم و سخت گرديد مشك و پوستين و اسب و دل و جز آن . و وكع فلان : لئيم و ناكس گرديد فلان .

و كاف

(
vek f
) و (
vok f
) ا . ع . پشماگند .

و كاف

(
vakk f
) ا . ع . كسى كه پشماگند جهة ستور مىسازد .

وكال

(
vak l
) و (
vek l
) ا . ع . سستى و تنبلى و كاهلى . يق : دابة فيها وكال .

وكال

(
vek l
) م . ع . واكلت الدابة وكالا : به دو سست رفت آن ستور . و واكل القوم وكالا و مواكلة : اعتماد كردند آن قوم به يكديگر و كارها را بدست هم دادند .

وكالة

(
vak lat
) و (
vek lat
) ا . ع . وكيلى و واگذارى كار به ديگرى .

وكالت

(
vak lat
) ا . پ . مأخوذ از تازى - وكيلى و نيابت و خلافت و جاىنشينى و واگذارى كار به ديگرى .

وكالت‌نامه

(
vak lat - n me
) ا . پ . نامه‌اى كه در آن واگذارى كارى را به ديگرى نويسند و كسى را از جانب خود وكيل كرده و در اجراى كار معين نمايند .

وكانا

(
vak n
) ا . پ . پاره‌اى از خوشه خرما و يا خوشه انگور .

وكاية

(
vek yat
) ا . ع . تكيه . و عصايى كه در راه رفتن بدان تكيه مىكنند .

وكائد

(
vak 'ed
) ع . ج . وكاد .

وكب

(
vakb
) م . ع . وكب الرجل وكبا ( از باب ضرب ) : برپاى خاست آن مرد و ايستاد . و وكب على الامر : پيوسته بود بر آن كار و مواظبت كرد . و وكب وكبا و وكوبا و وكبانا : فراخ و سبك رفت .

وكب

(
vakab
) ا . ع . چرك و ريم . و سياهى خرما چون پخته شود .

وكب

(
vakb
) م . ع . وكب يوكب وكبا ( از باب سمع ) : چركين گرديد . و وكب التمر : سياهى پديد آمد در آن خرما .

وكبان

(
vakab n
) م . ع . وكب وكبا و وكبانا . ر . وكب .

وكت

(
vakt
) ا . ع . چيز اندك . و تنگى و كم‌يابى . و تهمت و سخن‌چينى .

وكت

(
vakt
) م . ع . وكت فيه وكتا ( از باب ضرب ) : نشان كرد در آن . و وكت القدح : پر كرد آن قدح را . و وكت فلان : گام نزديك نهاد فلان در رفتار . و وكت به : سعايت كرد ازو و سخن‌چينى و نمامى نمود .

وكتة

(
vaktat
) ا . ع . نقطه و خجك در چيزى . يق : فى عينه وكتة .

وكتة

(
voktat
) ا . ع . جاى آتش جستن از آتش‌زنه .

وكته

(
vokte
) ا . پ . نقطه .

وكح

(
vakh
) م . ع . وكحه برجله وكحا ( از باب ضرب ) : سخت سپرد آن را زير پاى .

وكح

(
vokoh
) ا . ع . مرغ بچگان فربه آگنده گوشت .

وكد

(
vakd
) ا . ع . آهنك و مراد . يق : وكد و كده : يعنى آهنك وى كرد . و نيز وكد : نام موضعى . و نام كوهى .

وكد

(
vokd
) ا . ع . سعى و كوشش و توانايى . يق : بذل وكده : اى سعيه و جهده . و نيز كار و فعل و داب . يق : ما زال ذلك وكدى : اى فعلى و دابى و قصدى .

وكده

(
vakde
) ا . پ . بلغت زند و پازند : مادهء مقابل نر .

وكر

(
vakr
) ا . ع . آشيانه مرغ در درخت باشد و يا كوه و يا جز آن خواه در آن مرغ باشد و يا نباشد . ج : اوكار و اوكر و وكور و و كار و وكر .

وكر

(
vakr
) م . ع . وكرهم وكرا ( از باب ضرب ) : مهمانى بناى نو داد ايشان را . و وكرانف الرجل : مشت زد بر بينى آن مرد . و وكر الطائر وكرا و وكورا : بآشيانه در آمد مرغ و يا آشيانه گرفت . و وكر الصبى : برجست آن كودك . و وكر الاناء : پر كرد آن خنور را . و وكرت الناقة : دويد آن ماده شتر دويدنى كه در آن جستن بود . و كذلك الفرس . و نيز وكر : شتاب . و كوتاه اندام پر گوشت گرديد شتر ماده .

وكر

(
vakr
) و (
vakar
) ا . ع . نوعى از دويدن اسب و شتر كه در آن جستن باشد .

وكر

(
vakor
) ع . ج . وكر .

وكرة

(
vakrat
) ا . ع . آشيانه مرغ خواه در آن مرغ باشد و يا نباشد . ج : و كار و وكرى .

وكرة

(
vakrat
) و (
vakarat
)