تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3007

مساهمون:

ص٣٠٠٧
مىبوسد و هم مىليسد .

مأج

(
ma'j
) ا . ص . ع . آب شور تلخ . و احمق مضطرب خلقت . و اضطراب و پراكندگى . و قتال و پيكار .

ماج

(
m jj
) ص . ع . شيخ ماج : پيرى كه از كلانسالى آب دهان وى پيوسته روان باشد و حبس آن نتواند . و كذا ناقة ماج . و احمق ماج : مرد احمق و گولى كه آب دهان وى روان باشد .

ماجد

(
m jed
) ا . ع . بزرگوار و گرامى و بسيار مجد و بخشنده و نيكو خوى جوانمرد . و نام مردى . و ابو ماجد نام دهى .

ماجد

(
m jed
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بزرگوار و داراى مجد و پاك‌نژاد .

ماجرا

(
m - jar
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سرگذشت و اتفاق و آنچه گذشته باشد و واقعه و حادثه و عارضه و كيفيت و صورت حال و عرض حال و قصه .

ماجريات

(
m - jaray t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - سرگذشت‌هاى زمانه .

ماجشون

(
m jocun
) ا . ع . نوعى از كشتى . و جامهء رنگ كرده . ر . ماجوشون .

ماجعة

(
m je'at
) ا . ع . زن زناكار .

مأجل

(
ma'jal
) ا . ع . كولاب و تالاب . ج : مااجل (
ma ' jel
) .

ماجل

(
m jel
) ا . ع . آبريز كوه . و آب بن وادى . و موضعى در در مكه كه آب در آنجا جمع مىشود .

ماجن

(
m jen
) ا . ع مرد شوخ چشم و بىباك در قول و فعل كه گويا روى درشت و سخت دارد . ج : مجان .

ماجو

(
m ju
) ا . پ . مازو .

مأجوج

(
ma'juj
) ا . ع . نام پسر يافت . و نام قسمتى از تاتارستان شرقى كه در كرانهء چين واقع مىباشد .

مأجور

(
ma'jur
) ص . ع . داراى اجر و پاداش نيك مخصوصا آنكه اولاد وى مرده باشد .

مأجور

(
ma'jur
) ا . ع . نوعى از آوند و گلدان .

مأجور

(
ma'jur
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - داراى اجر و پاداش نيك .

ماجوشون

(
m jucun
) ا . ع . مأخوذ از ماهگون فارسى و قسمى از پارچهء رنگ كرده .

ماچ

(
m c ?
) ا . ب . بوسه و قبله . و سگ ماده . و حيوان باركش . و ريزهء گلوله‌هاى خميرى كه آش اوماچ را بدان مىپزند و ماچ و موچ : بوس و لوس مانند گربه كه بچهء خود را هم مىبوسد و مىليسد .

ماچان

(
m c ? n
) ص . پ . تكيه كنان . و توقف‌كنان و اقامت‌كنان و ايست كنان و پاى ماچان . و سگ ماده . و خمير آش اوماچ . و نوعى از معذرت . ر . پاى ماچان .

ماچخ

(
m c ? ex
) ا پ . سعى و جهد و كوشش و كار و عمل .

ماچگى

(
m c ? agi
) ا . پ مادگى مقابل نرى و حالت ماده بودن .

ماچوچه

(
m c ? uc ? e
) ا . پ . آوندى لوله‌دار كه بدان دارو در گلوى كودكان ريزند .

ماچه

(
m c ? e
) ا . پ . مادهء مقابل نر .

ماچيدن

(
m c ? idan
) ف م . پ . بوسه زدن .

ماچين

(
m c ? in
) ا . پ - مأخوذ از مهاچين سانسكريت - بمعنى مملكت چين .

ماح

(
m h
) ا . ع . زرده و يا سپيدهء تخم مرغ .

ماحة

(
m hat
) ا . ع . گشادگى ميان سراى و ساحت سراى .

ماحة

(
m hat
) ص . ع . ج . مائح .

ماحش

(
m hec
) ا . ع . مرد پرخور چنان كه شكمش بزرگ گردد و برآيد . و سوزنده .

ما حصل

(
m - asal
) ا . پ - مأخوذ از تازى - هر چيز فراهم آمده و حاصل و محصول و حاصل درخت ميوه و مانند آن . و دخل و سود و فايده و نتيجهء گفتگو و جز آن .

ماحض

(
m hez
) ص . ع . رجل ماحض : مرد آزمند شير خالص و نيز خداوند شير خالص .

ماحضر

(
m - hazar
) ا . پ - مأخوذ از تازى - هر چه بشتاب و تعجيل . تهيه و آماده كنند خصوصا از اطعمه .

ماحضرى

(
m - hazari
) ا . پ . بياى مجهول - طعام قليل بىتكلف كه بوقت حاجت موجود و حاضر باشد .

ماحط

(
m het
) ص . ع . عام ماحط : سال كم باران .

ماحق

(
m heq
) ا . ص . ع . يوم ماحق : روز سخت گرم . ج : مواحق . و ما حق الصيف : شدت گرماى تابستان . يق : جاءنا فى ما حق الصيف .

ماحل

(
m hel
) ص . ع سعايت كننده و فى الدعاء : لا تجعله ماحلا مصدقا . و بلد ماحل : شهر قحط رسيده . و زمان ماحل كذلك . و رايته ماحلا : ديدم آن را لاغر و متغير اندام .

ماحوز

(
m huz
) ا . ع . نوعى از شاهسپرم .

ماحى

(
m hi
) افا . ع . محو كننده . و نيز نام آن حضرت صلى اللّه عليه و آله زيرا كه محو كرد خداى تعالى بوسيلهء ذات مقدس
فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3007 | على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )