تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3261

مساهمون:

ص٣٢٦١
ا . ع . خرماى نرم كردهء از خسته پاك‌كردهء در شير نهاده .

مرضة

(
morezzat
) ا . ع . هر خوردنى و يا نوشيدنى كه خوردن و يا نوشيدن آن عرق آورد . و شير بريدهء زرداب از وى جدا شده .

مرضخة

(
merzaxat
) ا . ع . سنگى كه بدان سفال خرما را ريز كنند . ج : مراضخ .

مرضع

(
marza '
) ا . ع . سر پستان و هر جائى كه مكيده شود . ج : مراضع .

مرضع

(
morze '
) و

مرضعة

(
morze'at
) ص . ع . امراة مرضع : زنى كه داراى بچه‌اى باشد و آن را شير دهد . ج : مراضع و مراضيع . و اگر آن را متصف بشير دادن بچه كنند مرضعة گويند . قوله تعالى :
يَوْمَ تَرَوْنَها تَذْهَلُ كُلُّ مُرْضِعَةٍ عَمَّا أَرْضَعَتْ
. و نيز مرضعة : زنى كه كودك غير خود را شير دهد .

مرضعة

(
merza'at
) ا . ع . آنچه از آن كودك شير مىخورد . ج : مراضع .

مرضعه

(
morze'e
) ا . پ . مأخوذ از تازى - ماريره و دايه‌اى كه بچهء غير خود را شير دهد . و هر زن بادسين و شيردهنده .

مرضو

(
marzovv
) ص . ع . مرضى و خوشى و پسنديده .

مرضوح

(
marzuh
) ص . ع . سفال خرماى كوفته شده .

مرضود

(
marzud
) ص . ع . متاع مرضود : رخت برهم نهاده .

مرضوض

(
marzuz
) و

مرضوضة

(
marzuzat
) ص . ع . كوفته و نيمكوب شده . و شكسته شده . و ارض مرضوضة : زمين كوفته شده و ساخته شدهء با سنك‌ريزه .

مرضوف

(
marzuf
) ص . ع . كباب بر سنك تقسان بريان كرده . و هر طعامى كه بر سنك تفسيده پخته باشند .

مرضوفة

(
marzufat
) ا . ع . شكنبه‌اى كه پاكيزه كرده در سفر همراه دارند و هرگاه ديگ نباشد در آن پاره‌هاى گوشت اندازند و سپس سنك‌ريزه‌ها را گرم كرده در آن ريزند تا گوشت پخته گردد .

مرضوفة

(
marzufat
) ص . ع . قدر مرضوفة : ريگى كه با سنك‌ريزه‌هاى تفسان در آن چيزى پزند .

مرضوم

(
marzum
) ا . ع . بناى بسنك بر آورده .

مرضوم

(
marzum
) ص . ع . برزون مرضوم العصب : يا بوى محكم سخت پى .

مرضون

(
marzun
) ا . ع . رده‌اى از سنگهاى به روى هم نهاده . و بناى با هم پيوسته .

مرضى

(
marz
) ع . ج . مريض . و دار المرضى : بيمارستان .

مرضى

(
marziyy
) ص . ع . خوش و پسنديده .

مرضى

(
marzi
) و

مرضى

(
marziyy
) ا - ص . پ . مأخوذ از تازى - پسنديده و مطبوع و مقبول و خوش‌آيند . و لايق ستايش . و موافق ميل . و پذيرا . و مرضى الاخلاق : كسى كه خوى وى پسنديده باشد .

مرضيات

(
marziyy t
) ا . پ . مأخوذ از تازى - چيزهاى مطبوع و پسنديده .

مرضية

(
marziyyat
) ص . ع . مؤنث مرضى .

مرضيه

(
marzie
) و (
marziyye
) ص . پ . مأخوذ از تازى - چيزهاى پسنديده و مطبوع . و از اعلام زنان است .

مرط

(
mart
) م . ع . مرط مرطا ( از باب نصر ) : گرد آورد . و شتافت . و مرط الشعر : بركند آن موى را . و مرط بغائطه : ريخ زد . و مرطت المراة بولدها : بچه انداخت آن زن .

مرط

(
mert
) ا . ع . گليم از پشم و يا از ابريشم . ج : مروط .

مرط

(
mort
) ع . ج . امرط .

مرط

(
marat
) م . ع . مرط مرطا ( از باب سمع ) : سبك اندام گرديد . و سبك ابرو و سبك چشم گشت . و نيز سبك ريش گشت .

مرط

(
morot
) ا . ع . تير بىپر . ج : امراط .

مرط

(
morot
) ع . ج . مراط .

مرطاوان

(
mert v ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : آنچه در طرف عنفقة يعنى ريش بچه بود .

مرطب

(
martab
) ص . ع . سبز و تر و تازه .

مرطب

(
morteb
) ص . ع . تر و نمدار . و آبدار . و خرماى تازه . و مرغزارى كه در آن گياه سبز بسيار و فراوان باشد . و خرما بنى كه داراى خرماى تازه باشد .

مرطب

(
moratteb
) ص . ع . كسى و يا چيزى كه تر مىكند .

مرطبان

(
martab n
) ا . ع . مرتبان و ظرف زجاجى .

مرطبة

(
martabat
) ص . ع . بئر مرطبة : چاه آب شيرين كه در ميان چاههاى آب شور واقع شود .

مرطبة

(
mortebat
) ص . ع . ارض مرطبة : زمين گياه سبزناك .

مرطبنة

(
martabanat
) ا . ع . مرطبان و ظرف زجاجى .

مرطة

(
meratat
) ع . ج . مرط . و ج . ج . امرط .

مرطل

(
mortel
) ا . ع . مرد سست