تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3259

مساهمون:

ص٣٢٥٩
ع . جاى بستن ريسمان از بينى ستور و بينى انسان . و علىرغم مرسنه اى انفه بر خلاف ميل او .

مرسوم

(
marsum
) ا - ص . پ . مأخوذ از تازى - رسم شده و معمول شده و مستعمل . و نشان كرده شده . و نوشته شده . و مرقوم . و رسوم و حق مأمور . و حكم و فرمان . و مواجب و روزينه و در ماهه و ماهانه و ساليانه و وظيفه . و مرسوم امان : فرمان امان و منشور امان . و بىمرسوم : بىمواجب .

مرسومات

(
marsum t
) ا . پ . مأخوذ از تازى مرسومها و مواجبها . و رسومات .

مرسوم‌خوار

(
marsum - x r
) واو معدوله . ا . پ . مزدور و اجير .

مرسون

(
marsun
) ص . ع . ستور بستهء بريسمان .

مرسى

(
mars
) و (
mors
) ا . ع . جايى كه چيزى در آن برجاى مىايستد و استوار مىگردد . و لنگرگاه .

مرسى

(
mors
) م . ع . ارسى ارساء و مرسى : ايستاد برجاى و استوار شد . و ارسيت السفينة : برجاى ايستاده كردم كشتى را . و لنگر زدم آن را ( لازم و متعدى ) .

مرسى

(
morsi
) ص . ع . از صفات خداوند تبارك و تعالى . و برجاى ثابت‌كننده . قوله تعالى :
بِسْمِ اللَّهِ مَجْراها وَ مُرْساها
. ر . مجرى .

مرسية

(
morseyat
) ا . ع . نام شهرى در اندلس داراى 500 ، 108 نفر جمعيت و نيز نام ايالتى كه اين شهر در آن واقع شده .

مرسيليا

(
marsiliy
) ا . پ . بندرى از فرانسه در كنار درياى مديترانه و داراى 00 ، 492 نفر جمعيت .

مرش

(
merc
) ا . پ . قى و استفراغ .

مرش

(
marc
) ا . ع . خراش . ج : مروش . و زمينى كه روى آن را باران رنديده باشد . و زمينى كه باندك باران روان گردد . ج : امراش . يق . انتهينا الى مرش من الامراش .

مرش

(
marc
) م . ع . مرشه مرشا ( از باب نصر ) : خراشيد آن را . و مرش الشئ : بسر انگشت سود آن چيز را . و مرش فلانا بالكلام : بسخن رنجانيد . فلان را .

مرشاء

(
marc '
) ا . ع . هر حيوان گزنده . و عقور . و زمين بسيار گياه .

مرشاء

(
marc '
) ص . ع . مؤنث امرش .

مرشال

(
marc l
) ا . پ . مأخوذ از فرانسه - سردار يك دستهء بزرگ از سپاه .

مرشة

(
meraccut
) ا . ع . آلتى مر جولاهان را كه بدان پراكنده و افشان مىكنند .

مرشح

(
mercah
) ا . ع . ترليك و جامه‌اى كه در زير پوشند جهة خوى و خوى گير كه در زير نمد زين بر پشت ستور نهند .

مرشح

(
morceh
) ا . ع . ماده شترى كه بچهء وى برفتار آمده باشد .

مرشح

(
morceh
) و

مرشحة

(
morcehat
) ص . ع . عرق‌كننده و خوى كننده .

مرشحة

(
mercahat
) ا . ع . ترليك و خوىگير ستور . ر . مرشح .

مرشد

(
marcad
) ا . ع . راه ميانه و راست . ج : مراشد . و مقصد ثابت و استوار . و نام مردى .

مرشد

(
morced
) ص . ع . راه راست نماينده . و المرشد : هو اللّه تعالى .

مرشد

(
morced
) ا . ص . پ . مأخوذ از تازى - رستگاه و نمايندهء راه راست . و استاد و معلم و مربى و تربيت كننده . و ادب آموزنده . و ناصح و پند دهنده . و مرشد راه : نمايندهء راه و هادى طريقت . و مرشد كامل : لقب پادشاهان صفويه .

مرشدآباد

(
morced - b d
) ا . پ . نام شهرى در بنگاله .

مرشدى

(
morcedi
) ا . پ . مأخوذ از تازى - تربيت مذهبى .

مرشف

(
marcaf
) ا . ع . محل مكيدن . ج : مراشف .

مرشوش

(
marcuc
) ص . ع . پاشيده شده . و افشانده شده .

مرص

(
mars
) م . ع . مرص الثدى و نحوها مرصا ( از باب نصر ) : با انگشت در خست پستان و مانند آن را .

مرص

(
maras
) م . ع . مرص الرجل مرصا ( از باب سمع ) : پيشى گرفت آن مرد .

مرصاد

(
mors d
) ا . ع . راه گشاد و فراخ . و جائى كه در آن انتظار دشمن كشند . و قوله تعالى :
إِنَّ رَبَّكَ لَبِالْمِرْصادِ
يعنى پروردگار تو مراقب تو مىباشد و از كارهاى تو چيزى بر وى پوشيده نمىماند .

مرصاع

(
mers '
) ا . ع . بادبر و چوبى كه كودكان بدان بازى مىكنند . و هر چوبى كه بدان چيزى را پهن كنند .

مرصافة

(
mers fat
) ا . ع . پتك آهنگران .

مرصد

(
marsad
) ا . ع . جاى نگاه داشت . و جائى كه در آن انتظار مىكشند . ج : مراصد .

مرصدة

(
morsedat
) ص . ع . ارض مرصدة : زمين اندك گياه . و زمينى كه اندكى باران بدان رسيده و آمادهء روئيدن شده .

مرصص

(
morassas
) ص . ع .