مديد
(
madid
) ص . پ . مأخوذ از تازى - ممتد شده و دراز كشيده . و كشيده شده .
و مدت مديد : هنگام بسيار دراز .
مدير
(
modir
) ا . پ . مأخوذ . از تازى - گرداننده و آنكه مىكردند و ادارهكننده و كسى كه كارى را اداره مىكند . و مباشر و رئيس .
مديق
(
modayyaq
) ا . ع . مصغر مدق :
هاون خرد و كوچك .
مديقة
(
madiqat
) ص . ع . گوسپند بيمار و تخمه زده .
مديك
(
madik
) و مديكة :
(
madikat
) ص . ع . جاى خروسناك كه در آن خروس فراوان باشد .
مديل
(
modil
) ص . ع . آنكه كمك مىكند در فتح و دولت و غنيمت .
مديم
(
modim
) ا . ع . كسى كه از بينى وى خون مىآيد و راعف .
مديم
(
modim
) ص . ع . دول پر .
و باران پيوسته .
مديمة
(
modimat
) ص . ع . ارض مديمة : زمين پيوسته باران رسيده .
مدين
(
madyan
) ا . ع . نام ده شعيب پيغمبر .
مدين
(
madin
) ص . ع . رجل مدين : مرد وامدار . و مرد پاداش يافته . ج :
مدينون . قوله تعالى :
إِنَّا لَمَدِينُونَ
اى مجزيون محاسبون .
مدين
(
madin
) ا . ع . بنده و خدمت كار و شير بيشه .
مدين
(
modin
) ص . ع . پاداش دهنده و عوض دهنده و جزا دهنده .
مدين
(
modayyen
) ص . ع . متحمل و بردبار در امور دين و مذهب .
مدينا
(
madin
) ا . پ . به لغت زند و پازند شهر و مدينه
مدينة
(
madinat
) ا . ع . شهر و . قلعه .
و شهر مبنى بر معظم زمين . ج : مدائن و مداين و مدن (
modon
) و (
modn
) . و المدينة .
و يا مدينة النبى و يا المدينة النبوية :
شهر يثرب كه مدينهء طيبه باشد . و مدينة السلام : شهر بغداد . و ابن المدينة : داناى حقيقت كار و كنه آن و دليل و هادى . يق :
انا ابن مدينتها .
مدينة
(
madinat
) ا . ع . كنيزك و جاريه
مدينون
(
madinuna
) ع . ج .
مدين .
مدينه
(
madine
) ا . پ . مأخوذ از تازى - شهر و مدينا . و مدينهء طيبه : شهر يثرب كه مرقد منور مطهر آن حضرت صلى اللّه عليه و آله در آنجاست .
مدينى
(
madyaniyy
) ص . ع . مردم مدينه و شهرى مانند بغدادى و اصفهانى .
مدينى
(
madiniyy
) ص . ع . وحوش و طيور بومزاد .
مديون
(
madyun
) ص . ع . رجل مديون : مرد وامدار و مرد بسيار وام .
مديون
(
madyun
) ص . پ .
مأخوذ از تازى - وامدار و مقروض .
مديونة
(
madyunat
) ا . ع . داه و كنيز .
مدئى
(
mod'i
) ص . ع . بيمار و دردمند و بيماركننده .
مذ
(
mez
) و (
moz
) و (
moza
) ع . حرف جر و يا اسم مبنى است مانند منذ (
monzo
) و (
menzo
) كه در زمان ماضى بمعنى از و در زمان حاضر بمعنى در و اگر زمان معدود باشد بمعنى از مدت مىباشد . يق : ما رايته مذ يوم الخميس : نديدم او را از روز پنجشنبه .
و ما رايته مذ يومنا : نديدم او را در امروز .
و ما رايته مذئلثة ايام يعنى نديدهام او را از مدت سه روز .
مذ
(
moz
) ص . پ . صاحب و خداوند و هميشه بطور تركيب استعمال مىگردد مانند اسفندارمذ .
مذاء
(
mez '
) ع . ج . مذية .
مذاء
(
mez '
) م . ع . ماذى الرجل مماذاة و مذاء : ملاعبه كرد آن مرد .
و نيز : مذاء و مماذاة : جمع كردن مردان و زنان را با هم كه ملاعبه كنند بعضى مر بعضى را و مذى آورند .
مذاء
(
mazz '
) ص . ع . مرد بسيار مذى
مذاءرة
(
moz 'arat
) م . ع .
ذاءرت المراة مذاءرة : ناسازوارى كرد آن زن با شوى خود .
مذاب
(
maz b
) و (
moz b
) ص .
پ . مأخوذ از تازى - گداخته و آب شده و مايع گشته .
مذأب
(
moza''ab
) ص . ع . غلام مذأب : كودك با گيسو . و غبيط مذأب .
پالان ذوابة دار .
مذأبة
(
maz ? abat
) ص . ع . ارض مذأبة : زمين گرگناك .
مذابح
(
maz beh
) ع . ج . مذبح .
مذابر
(
moz ber
) ا . ع . رونده .
مذاخر
(
maz xer
) ا . ع . شكمها و رودهها و رگها و اسافل شكم .
مذاد
(
maz d
) ا . ع . چراگاه و ميدان
مذار
(
maz r
) ا . ع . نام شهرى .
مذار
(
mez r
) ص . ع . امراة .
مذار : زن سخنچين .
مذار
(
moz rr
) ص . ع . ناقة مذار :
ماده شتر بدخو .