تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3197

مساهمون:

ص٣١٩٧

مخدع

(
moxadda '
) ا . ع . آنكه بارها در جنك فريب خورده و آزموده شده باشد .

مخدع

(
moxadde '
) ص . ع . فريبندهء مشهور و نامدار .

مخدم

(
mexdam
) ا . ع . شمشير تيز .

مخدم

(
moxdam
) ص . ع . كسى كه حكم به خدمت كردن مىدهد . و آنكه خادم مىدهد كسى را . و آنكه از كسى خادم و نوكر مىخواهد . و آنكه نوكر و خدمتكار كرايه مىدهد .

مخدم

(
moxaddam
) ص . ع . بسيار خدم و بسيار حشم . ج : مخدمون .

مخدم

(
moxaddam
) ا . ع . شلواربند نزديك اسفل پاى زن . و خر و گاو و شتر و هر اسب كه سفيدى ساقش كوتاه گشته گردا گرد خردگاه وى باشد و يا سپيدى از رسغ وى گذشته باشد .

مخدم

(
moxaddam
) و

مخدمة

(
moxaddamat
) ا . ع . جاى خلخال از ساق . و خردگاه شتر .

مخدمون

(
moxaddamuna
) ع . ج . مخدم .

مخدود

(
maxdud
) ص . ع . بعير مخدود : شترى كه در رخسار وى داغ باشد .

مخدور

(
maxdur
) ص . ع . شير پنهان شدهء در بيشه .

مخدورة

(
maxdurat
) ص . ع . زن پرده‌نشين .

مخدوع

(
maxdu '
) ا . ع . كسى كه رگ اخدع وى بريده باشد .

مخدوم

(
maxdum
) ص . ع . خدمت كرده شده . ج : مخدومون . و رجل مخدوم : مردى كه وى را از جن و پرى تابين باشد .

مخدوم

(
maxdum
) ا . پ . مأخوذ از تازى - خدمت كرده شده و آغا . و صاحب و خداوند . و طفل و كودك خرد و خواجه سرا .

مخدوم زاده

(
moxdum - z de
) ا . پ . پور مخدوم و آغا و خداوند . و آغازاده . و صاحب زاده و كودك محترم .

مخدوم كره

(
maxdum - korre
) ا . پ . كودك نادان و احمق و اين كلمه را بيشتر در تحقير گويند .

مخدومون

(
maxdumuna
) ع . ج . مخدوم .

مخدومى

(
maxdumi
) پ . كلمهء مأخوذ از تازى يعنى مخدوم و آغا و صاحب من .

مخدوميت

(
maxdumiyyat
) ا . پ . مأخوذ از تازى - حالت خدمت‌كردگى و ملازمت و آغائى .

مخده

(
maxadde
) ا . پ . مأخوذ از تازى - پشتيگاه آگندهء از پنبه و جز آن كه به روى دشك نهاده به روى تكيه كنند .

مخدى

(
moxdi
) ص . ع . آنكه آهسته آهسته به روى زمين مىرود .

مخذرق

(
moxazerq
) ص . ع . رجل مخذرق : مرد بسيار ريخ زننده .

مخذع

(
moxazza '
) ص . ع . پاره پاره شده و قيمه شده و خرد شده بدون آنكه از هم جدا گردد . و گياهى كه بالاى وى خورده و بريده شده باشد .

مخذع

(
moxazza '
) ا . ع . كباب .

مخذع

(
moxazze '
) ص . ع . ختنه‌كننده .

مخذعة

(
mexza'at
) ا . ع . كارد .

مخذف

(
mexzaf
) ا . ع . گوشهء مقرن كه بدان تيردان را با تركش استوار گردانند .

مخذفة

(
mexzafat
) ا . ع . چوبى كه با دست گرفته و بدان سنگريزه اندازند و فلاخن . و كون و دبر .

مخذقة

(
maxzaqat
) ا . ع . كون و دبر .

مخذل

(
moxzel
) ص . ع . ظبية مخذل : ماده آهوى مقيم براى تفقد و نگاهدارى بچهء خود .

مخذل

(
moxazzel
) ص . ع . كسى كه سبب مىشود خذلان و سازوارى ميان دوستان و كسان خود را . و حقير و ذليل‌كننده . و ترك كننده .

مخذم

(
mexzam
) ا . ع . شمشير برنده .

مخذم

(
moxazzam
) ص . ع . سيف مخذم : شمشير تيز و برنده .

مخذم

(
moxazzem
) ص . ع . كسى كه مىبرد و پاره مىكند .

مخذول

(
maxzul
) ا . ع . مأخوذ از تازى - خوار شده و ذليل و منكوب . و فرومايه و ترك شده . و روگردان كرده شده . و نااميد و نامراد و محروم و بىبهره .

مخذئ

(
moxze '
) ص . ع . حقيركننده و فروتن‌كننده . و دست‌آموزكننده . و آنكه رام و خوار مىگرداند .

مخر

(
maxr
) ا . ع . بنات مخر : ابرهاى بهارى سپيد .

مخر

(
maxr
) م . ع . مخرت السفينة مخرا و مخورا ( از باب فتح و نصر ) : روان شد كشتى و شكافت آب را و بانگ كرد . و مخر السائح : با دو دست شكافت آن شناور آب را . و مخر المحور القب : سائيد تير چرخ سوراخ بكره را و فراخ كرد آن را . و