تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 3129

مساهمون:

ص٣١٢٩
آنكه بهاى بسيار بهر چيز مىدهد .

مثمن

(
mosamman
) ص . ع . هشت سو . و هشت لا . و هشت گوشه . و مسموم . و تب كرده .

مثمن

(
mosammen
) ص . ع . كسى كه چيزهاى هشت سو و هشت گوشه مىسازد .

مثمنة

(
mesmanat
) ا . ع . توبره .

مثمود

(
masmud
) ص . ع . ماء مثمود : آبى كه از كثرت ورود مردمان كم مانده باشد . و رجل مثمود : مردى كه از بسيارى سائلان تهىدست گرديده . و نيز مردى كه زنان همهء آب وى را بركشيده باشند .

مثمور

(
masmur
) ص . ع . بسيار و فراوان . يق مال مثمور . ج : مثمورون .

مثمورون

(
masmuruna
) ع . ج . مثمور . يق قوم مثمورون : گروه فراوان .

مثموغ

(
masmuq
) ا . ع . فرو هشته . و سست . يق تركه مثموغا .

مثموم

(
masmum
) ص . ع . بيت مثموم : خانهء پوشيده شدهء از گياه يزكه بتازى ثمام (
som m
) گويند .

مثن

(
masn
) م . ع . مثنه مثنا ( از باب نصر و ضرب ) : زد بر مثانهء او . و مثنه بالامر : آشكار كرد خلاف آن كار را .

مثن

(
masan
) ا . ع . تلاق زنان .

مثن

(
masan
) م . ع . مثن مثنا ( از باب سمع ) : نگاهدارى نكرد كميز خود را در مثانه .

مثن

(
masen
) ص . ع . رجل مثن : مرد دردگين مثانه .

مثن

(
mosenn
) ص . ع . مرد فرسودهء سالدار .

مثناء

(
masn '
) ص . ع . مؤنث امثن (
amsan
) : زنى كه كميز وى قطره قطره چكد و چكميزك زده بود .

مثناة

(
masn t
) ا . ع . خم‌كننده . و دو بيتى . و توانائى و زور و قوت . و باصطلاح حساب تفريق .

مثناة

(
masn t
) و (
mesn t
) ا . ع . تا و لا و چين . و دو بيتى و رباعى و ترانه . و قواى موزيك . و ريسمان بافته شدهء از پشم و از موى و يا جز آن . ج : مثانى . و آنچه نوشته شود از غير كتاب اللّه و يا كتاب اخبار بنى اسرائيل كه پس از موسى در آن تحريف كردند در حلال و حرام .

مثناة

(
mosann t
) ص . ع . مؤنث مثنى يعنى داراى دو نقطه .

مثنان

(
masn n
) ا . پ . مأخوذ از سريانى - قسمى از مازريون .

مثنوى

(
masnavi
) ا . پ . مأخوذ از تازى - قسمى از شعر كه در هر بيت آن دو قافيهء علىحده باشد .

مثنوية

(
masnaviyyat
) ا . ع . ضعف و ناتوانى و رجوع .

مثنى

(
masn
) ا . ع . دو دو . يق جائوا مثنى اى اثنين اثنين و ثتين ثتين . ج : مثانى . و خم رود . و جاى گشت وادى . و تار دويم عود و بربط . و دو بيتى . و دو زانوى ستور . و دو آرنج آن . و نام مردى . و مثنى الايادى : اعادهء احسان بار دويم و يا زياده از آن . و بخشش زياده آمده‌هاى از جزور قمار .

مثنى

(
mosann
) ص . ع . مضاعف و دوتاه و دولا . و اسم ثيه شده . و حرفى كه داراى دو نقطه باشد مانندت . و چون پدر و پسر هر دو داراى يك نام باشند پسر را مثنى گويند مانند الحسن المثنى .

مثنى

(
mosann
) ا . پ . مأخوذ از تازى - نسخهء دويم از هر مكتوبى . و سواد و مسودهء آن و المثنى نيز گويند .

مثنى

(
mosanni
) ص . ع . كسى كه دوتا مىكند و مضاعف مىنمايد .

مثنى

(
masniyy
) ص . ع . جامهء دو تاه . و شتر عقال بسته .

مثنية

(
masniyyat
) ص . ع . ناقة مثنية ماده شتر عقال بسته . و ارض مثنية : زمين دو بار شيار كرده .

مثوا

(
masv
) ا . ع . مثوى . ر . مثوى را .

مثؤب

(
mas'ub
) ص . ع . سست و كاهل .

مثوب

(
mosveb
) ص . ع . جزا دهنده و مكافات دهنده و عوض دهنده .

مثوب

(
mosavveb
) ص . ع . باز گرديده . و بدل كرده . و باز دهنده . و ادا كننده و واپس دهندهء وام .

مثوبة

(
masubat
) و (
masvabat
) ا . ع . پاداش و جزاء .

مثور

(
mosavver
) ص . ع . كسى كه بلند مىكند گرد خاك را . و بر مىانگيزاند هنگامه و غوغا را . و جنگ مىكند . و آنكه بر مىخيزاند شتران را . و آنكه بحث مىكند از علم قرآن مجيد . و فتنه‌انگيز و جنگجو .

مثورة

(
masvarat
) ص . ع . ارض مثورة : زمين گاوناك .

مثول

(
mosul
) م . ع . مثل مثلا و مثولا و مثل مثولا . ر . مثل را .

مثولات

(
masul t
) ع . ج . مثلة (
maslat
) و (
masolat
) .

مثئووط

(
mas'ut
) ص . ع . گرفتار زكام .