عزالى . و قولهم : ارخت الدنيا عزاليها اى كثر نعيمها . و ارسلت السماء عزاليها اى امطرت كثيرا .
عزلان
(
ozl n
) ع . ج . اعزل .
عزلبة
(
azlabat
) م . ع . عزلب المراة عزلبة : گائيد آن زن را .
عزلة
(
ozlat
) ا . ع . دورى و گوشهنشينى .
عزلت
(
ezlat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گوشهنشينى . و خانهنشينى . و عزلت گزيدن : گوشهنشينى اختيار كردن و ترك مراوده با مردمان نمودن و بعبادت پروردگار مشغول شدن .
عزلة
(
azalat
) ا . ع . استخوان سرسرين كه به زمين رسد .
عزلت دوست
(
ezlat - dust
) و عزلت گزيده (
ezlat - gozide
) و عزلت گزين
(
ezlat - gozin
) ص . پ . آنكه تنهائى و گوشهنشينى و خلوت را دوست مىدارد .
عزلتى
(
ezlati
) ص . پ . زاهد و گوشهنشين .
عزلى
(
azli
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - معزولى و استعفا .
عزم
(
azm
) ا . ع . قصد و آهنگ . و كنجارهء مويز . ج : عزم . و قوله تعالى :
وَ لَقَدْ عَهِدْنا إِلى آدَمَ مِنْ قَبْلُ فَنَسِيَ وَ لَمْ نَجِدْ لَهُ عَزْماً
اى رأيا معزوما عليه . و قوله :
فَاصْبِرْ كَما صَبَرَ أُولُوا الْعَزْمِ مِنَ الرُّسُلِ
، و الوالعزم از پيغمبران پنج تناند : نوح و ابراهيم و موسى و عيسى و محمد عليه و عليهم السلام زيرا هر يك داراى عزم و شريعتى بودند كه ناسخ شريعت پيش بود و گفتهاند اولوا العزم شش نفراند : نوح كه صبر كرد بر اذيت قوم خود و ابراهيم كه صبر كرد بر آتش و اسحق كه صبر بر ذبح نمود و يعقوب كه صبر بر فراق فرزند و كورى نمود و يوسف كه در چاه و زندان صبر كرد و ايوب كه صبر بر ضرر نمود . و نيز گفتهاند مراد از الوالعزم نوح و ابراهيم و اسحق و يعقوب و موسى و محمد عليهم السلام مىباشد .
عزم
(
azm
) م . ع . عزم الامر و عليه عزما و عزما و معزما و معزما و عزمانا و عزمة و عزيما و عزيمة ( از باب ضرب ) : آهنگ نمود بر آن كار و دل نهاد و كوشش كرد . و عزم الامر نفسه :
آهنگ نموده شد بر آن . و عزم فلان على الرجل : سوگند داد فلان آن مرد را .
و عزم الراقى : عزائم و افسون خواند افسون خواننده . و نيز عزم : سخت دويدن .
و واجب گردانيدن .
عزم
(
azm
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اراده و قصد و آهنگ و هنگ . و قصد و ارادهء بطور جد . و عزم بزم رفتن : رفتن بمهمانى و بزم . و عزم راه كردن : اظهار مسافرت نمودن . و عزم سفر گرفتن : عزيمت سفر كردن و بجد عازم مسافرت گشتن . و عزم كارى كردن : بجد و كوشش بسيار مرتكب آن كار شدن . و با عزم : كسى كه ايفاى عهد نمايد و بر قول خود ثابت و راسخ بماند . و عزم جزم : قصد و آهنگ استوار و محكم .
عزم
(
ozm
) م . ع . عزم عزما و عزما .
مر . عزم .
عزم
(
ezm
) ا . ع . ام العزم : كون و است .
عزم
(
azam
) ا . ع . مردمان استوار در دوستى و صحيح و ثابت در آن . ج : عزمة .
عزم
(
ozam
) ع . ج . عزمة .
عزم
(
ozom
) ع . ج . عزم .
عزمات
(
azam t
) ع . ج . عزمة .
عزمان
(
ozm n
) م . ع . عزم عزما و عزمانا . مر . عزم .
عزمة
(
azmat
) ا . ع . واجب و ثابت .
ج : عزمات . و عزمة من عزمات الله :
حقى از حقوق خدا و يا واجبى از واجبات .
عزمة
(
azmat
) م . ع . عزم عزما و عزمة . مر . عزم .
عزمة
(
ozmat
) ا . ع . نزديكان و قبيلهء مرد . ج : عزم .
عزمة
(
ezmat
) ا . ع . است و كون .
و ام عزمة كذلك .
عزمة
(
azamat
) ا . ع . مرد استوار در دوستى و ثابت قدم . ج : عزم .
عزم درست
(
azm - dorost
) ص . پ .
كسى كه در ارادهء خود ثابت و جازم باشد .
عزمى
(
azmiyy
) ا . ع . كنجاره فروش .
و مردى كه ايفاى عهد نمايد .
عزو
(
azv
) م . ع . عزوته الى ابيه عزوا ( از باب نصر ) : نسبت دادم او را بپدرش . و عزا اليه و له : نسبت پذيرفت به دو و منسوب كرد بسوى او . مر . عزاء .
عزوان
(
azv n
) ا . ع . بنو عزوان :
گروهى از جن .
عزوب
(
ozub
) م . ع . عزب عزوبا ( از باب نصر ) : دور شد . و عزب عزوبا ( از باب نصر و ضرب ) : پنهان گرديد و غايب شد . و عزب فلان : رفت فلان . و عزب عنى فلان : دور شد از من فلان . و عزبت الابل : دور شدند شتران از چراگاه . و عزب عن فلان حلمه : حلم نكرد فلان .
و عزب القوم : رسيدند آن قوم بچراگاه دور دست . و عزب طهر المراة عزوبا و عزبا ( از باب نصر ) : غايب شد شوى زن در ايام طهروى . مر . عزب .
عزوبة
(
azubat
) ا . ع . زمين دور از چراگاه و دراز راه بسوى گياه .
عزوبة
(
ozubat
) ا . ع . بىزنى . و بىشوئى .