تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2941

مساهمون:

ص٢٩٤١

لائمة

(
l 'emat
) ا . ع . نكوهش و ملامت . ج : لوائم .

لائمة

(
l 'emat
) ص . ع . مؤنث لائم . ج : لائمات .

لا يموت

(
l - yamut
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - بىزوال و بىمرگ .

لائمون

(
l 'emuna
) ص . ع . ج . لائم .

لاين

(
l yen
) ا و ص . پ . كوتاه . و پيراهن آستين تنگ .

لا يناك

(
lay - n k
) ص . پر از گل سياه و لاى .

لاينبى

(
l - yanbaqi
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - نالايق و نامناسب و ناسزاوار و ناشايسته .

لاينده

(
l yande
) افا . پ . ناله‌كننده و هرزه و بيهوده گوينده .

لا ينفك

(
l - yonfakk
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - جدا نشدنى و پايدار و جدائى ناپذير .

لا ينقطع

(
l - yanqate '
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - متصل و پيوسته .

لا ينكسر

(
l - yankaser
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - ناشكستنى و غير قابل شكستن .

لاينى

(
l yeni
) ا . پ . پيراهن كوتاه آستين تنگ مستعمل . و جامهء كوتاهى كه درويشان مىپوشند .

لايه

(
l ye
) ا . پ . قسمى از پارچهء ابريشمى الوان و غير الوان كه در چين و گجرات بافند . و سخن و گپ و گل سياه تيرهء ته جوى و حوض . و دردى و ته نشين . و نيمهء بار اسب و استر . و درهء ما بين دو كوه . و جامهء كوتاهى كه درويشان مىپوشند .

لائى

(
l 'iyy
) ص . ع . منسوب بلاى نافيسه .

لاييدن

(
l yidan
) ف . ل پ . بيهوده گفتن . و ناله كردن .

لب

(
lab
) ا . پ . شفه و جزء خارجى و لحمى كه در مدخل دهان واقع شده . و كنار و طرف . و كناره و حاشيه . و ساحل و كرانه . و سيلى و طپانچه و پشت گردنى . و لب آتش فشان : لب معشوق . و لب كسى كه از دهان وى آه سوزناك و نفرين برآيد . و طعنه زننده . و لب آفتاب : شعاع آفتاب كه متصل بسايه باشد . و لب را چشمهء خضر ساختن : دائم الخمر بودن و شب و روز شراب خوردن . و لب خضرا : كرانهء آسمان و افق . و لب دريا : ساحل و كرانهء دريا . و لب سپيد كردن : تبسم كردن و نيم خنديدن . و لب شمشير : كنار تيز شمشير . و لب كشتيگاه : معبر و گذرگاه رودخانه . و لب لپان : تاب و آب شمشير . و لب و لهجه : مكالمه و گفتگو .

لب

(
lab
) ا . ع . شير ماده .

لب

(
labb
) ص . ع . مقيم و لازم گيرندهء جاى و لازم گيرندهء كارى . يق : رجل لب اى لازم لللامر .

لب

(
labb
) م . ع . لب لبا ( از باب نصر ) : اقامت كرد و جاى گرفت . و لببت الدابة : سينه‌بند بر بستم بر پالان آن ستور . و له : بر سينهء وى زد . و نيز لب : محاذى شدن و رو با روى شدن . يق : دارى تلب دارها : خانهء من رو با روى خانهء آن زن است .

لب

(
lobb
) ا . ع . دل . و عقل و خرد . و عقل خالص زكى . و خالص از هر چيزى . ج : الباب و البب (
albob
) و الب (
alobb
) . و مغز بادام و مغز گردو و مانند آن . و پيه خرمابن . و زهر و سم . ج : لبوب و الباب و الب و البب .

لب

(
lobb
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مغز چيزى . و خالص و بر گزيدهء چيزى . و لب لباب : مغز و خلاصه .

لبء

(
lab '
) ا . ع . نخستين آبيارى كشت . و نام قبيله‌اى .

لبء

(
lab '
) م . ع . لبأ اللبأ لبأ ( از باب قتح ) : فله دوشيد . و لبا القوم : فله خورانيد آن گروه را . و لبا اللبا : جوشانيد فله را . و نيز لبء : نخستين آب دادن كشت را .

لبأ

(
leba '
) ا . ع . فله و نخستين شير حيوان نوزائيده . ج : الباء .

لباب

(
lab b
) ا . ع . گياه اندك . و مقدار كمى كه كوچكتر از لقمه باشد .

لباب

(
leb b
) ع . ج . لبيب .

لباب

(
lob b
) ا و ص . ع . خالص از هر چيزى . و مغز گردو . و مغز بادام . و لباب القمح : نشاسته . و حسب لباب : حسب خالص بىآميغ .

لباب لباب

(
lab be - lab be
) ع . يعنى باكى نيست تو را .

لبابة

(
lab bat
) و (
lob bat
) م . ع . لببت لبابة و لبابة ( از باب سمع ) : خردمند شدى . و لببت الب كمللت كمل فى لغة الحجاز . و لببت الب كفررت افر فى لغة نجد و حكى لببت ( ككرمت ) لبابة يعنى داراى مغز شدم .

لبأة

(
lab'at
) و (
lob'at
) و لباة (
lab t
) و لباةء (
lab 'at
) ا . ع . شير ماده . ج : لبآت (
lab ' t
) .

لبآت

(
lab ' t
) ع . ع . لباة (
lab'at
) .

لبات

(
labb t
) ع . ج . لبة (
labbat
) .

لباث

(
lab s
) ا و ص ع . درنگى . و فرس لباث : اسب بطيى و آهسته‌رو .

لباث

(
lab s
) و لباثة (
lab sat
) م . ع . لبث لبثا و لباثا و لباثة و لبيثة . مر . لبث (
labs
) .

لباج

(
leb j
) ا . ع . احمق ضعيف .

لباچه

(
lab ce
) ا . پ . بالا پوش و فرجى و جامهء پيشباز . و خرفه و جبه .

لباخ

(
leb x
) م . ع . لابخه لباخا :