تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2940

مساهمون:

ص٢٩٤٠
در ته حوض و جوى . و دردى شراب و جز آن . و نيمه‌اى از بار اسب و استر و جز آن . و دره و فاصلهء ما بين دو كوه . و تاى جامه و كاغذ و مانند آن . و دو لاى : دو تا .

لاى

(
l y
) ص . پ . ناله‌كننده . و هرزه گوينده . و هرزه لاى : هرزه گوينده .

لائب

(
l 'eb
) ص . ع . تشنه . ج : لؤب (
lo'b
) و لوب (
lub
) . يق : ابل لوب و نخل لوب اى عطاش بعيدة عن الماء .

لائبة

(
l 'ebat
) ص . ع . مونث لائب . ج : لوائب . يق : ابل لوائب اى عطاش بعيدة عن الماء . و كذا نخل لوائب .

لا يتبدل

(
l - yotabaddal
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - . بدل ناشدنى و عوض ناشدنى .

لا يتحمل

(
l - yotahammal
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - تحمل ناپذير و دشوار .

لا يتغير

(
l - yataqayyar
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - تغيير ناپذير و غير قابل تغيير .

لا يتناهى

(
l - yatan hi
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بىنهايت و بيرون از حد .

لائث

(
l 'es
) ص . ع . نبات لائث : گياه درهم پيچيدهء انبوه .

لائث

(
l 'es
) ا . ع . شير بيشه .

لا يجوز

(
l - yajuz
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - ناروا و غير جايز و غير مشروع و حرام .

لائح

(
l 'eh
) ص . ع . واضح و روشن و هويدا و آشكار . و ستارهء برآمده و تابان . و برق درخشنده .

لا يحصى

(
l - yohsa
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بىشمار و بىحساب .

لا يحل

(
l - yohall
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - نامشروع و ناروا . و حرام زاده و بد نژاد .

لايحه

(
l yehe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - هر چيز واضح و آشكار . و رونق و صفا و جلال . و دليل و حجت . و اثبات . و هر نوشته‌اى كه دلالت بر مدعاى شخص كند . و مكتوب .

لا يدرك

(
l - yodrak
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - غير قابل دريافت و هر آنچه درك نشود .

لا يذاب

(
l - yoz b
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - هر چيزى كه قابل گداز نباشد .

لا يزال

(
l - yaz l
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - جاويد و هميشه و ابدى و دائم و پايدار و استوار و قائم و فنا ناپذير و غير فانى .

لائس

(
l 'es
) ص . ع . آنكه شيرينى و جز آن جهت خوردن جويد .

لائس

(
l 'es
) ا . ع . پرخور و عياش و شكم پرست .

لايستان

(
l yest n
) ا . پ . جاى پر از گل و لاى .

لا يصبر

(
l - yosbar
) و لا يطاق (
l - yot q
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - دشوار و تحمل ناپذير كه فوق صبر و طاقت باشد .

لائط

(
l 'et
) ص . ع . لواط كننده و آنكه مرتكب عمل قوم لوط گردد .

لائع

(
l 'e '
) ص . ع . رجل هائع لائع : مرد بد دل ترسنده و مرد نيك آزمند بدخوى .

لائعة

(
l 'e t
) ص . ع . اتان لائعة الفؤاد الى جحشها : خر مادهء عاشق‌زار بر بچهء خود .

لا يعد

(
l - yo'add
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - بىشمار و بيحساب . و مفاسد لا يعد : بديها و فسادهاى بيرون از شمار .

لا يعقل

(
l - ya'qal
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - ديوانه و بيعقل و مجنون . و مست .

لا يعلم

(
l - ya'lam
) ص . ب . - مأخوذ از تازى - هيچ مدان .

لا يعنى

(
l - ya'ni
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بىاراده و بىعزم . و نامعقول و بىمعنى و ياوه گوى و گستاخ و فحاش .

لائغ

(
l 'eq
) ص . ع . شراب و طعام سائغ لائغ : شراب و طعام آسان گذار كه به آسانى از حلق فرو رود .

لا يغلب

(
l - yoqlab
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - هر آنچه مغلوب نشود .

لا يفوت

(
l - yafut
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بىزوال و بىمرگ .

لا يفهم

(
l - yofham
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - دريافت نشدنى و غير قابل فهم .

لائق

(
l 'eq
) ص . ع . درخور و موافق . يق : هذا لائق بك .

لايق

(
l yeq
) ص و م ف . پ . - ماخوذ از تازى - سزاوار و شايسته و فرزام و موافق و روا و مناسب و درخش . و قابل و با لياقت و شايستگى .

لايقانه

(
l yeq ne
) م ف . پ . - ماخوذ از تازى - بطور لياقت و بطور شايستگى و با موافقت و سزاوارى .

لا يقرا

(
l - yoqra '
) ص . پ . - ماخوذ از تازى - خوانده نشدنى و غير قابل خواندن .

لايقه

(
l yege
) ص . پ . چيزهاى لايق و سزاوار و شايسته .

لائك

(
l 'ek
) ص . ع . عيب‌جو و بدگو . و تروش رو . و نكته سنج .

لائل

(
l 'el
) ص . ع . ليل لائل : شب نيك تاريك .

لائل

(
la'el
) ا . ع . بدبختى .

لائم

(
l 'em
) ص . ع . نكوهنده و ملامتگر . ج : لوام (
lovv m
) و لوم (
lovvam
) و ليم (
loyyam
) و لائمون . و رب لائم مليم : بسا نكوهنده و ملامت‌گرى كه خود سزاوار ملامت و نكوهش است .

لائمات

(
l 'em t
) ع . ج . لائمة .