تخطي إلى المحتوى الرئيسي

فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — صفحة 2933

مساهمون:

ص٢٩٣٣
نيز گويند .

لا خطر

(
l - xatar
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - هر آنچه در خاطر كسى خطور نكند .

لاخه

(
l xe
) ا . پ . پينه . و پاره و وصله . و در پى .

لاخه‌دوز

(
l xe - duz
) ا . پ . پينه دوز و در پى دوز .

لاخيز

(
l - xiz
) ا . پ . توجبه و سيلاب .

لاد

(
l d
) ا . پ . ديوار و جدار . و خاك و گرد و غبار . و هر رده و چينه‌اى از ديوار چينه‌اى . و هر ردهء خشت . و يا آجر و يا سنگ از ديوار خشتى و آجرى و يا سنگى . و اصل و بنا و بنياد . و لادن . و شكوفه و گل . و ديباى نازك لطيف خوش قماش . و زراعت . و آبادانى . و قلعه . و شهر لار .

لاد

(
l dd
) ص . ع . سخت خصومت‌كننده .

لادبرين

(
l d - bar - in
) م . ف . پ . بنا بر اين و علىهذا و بدين سبب .

لادرز

(
l d - raz
) ا . پ . ديواره‌اى كه از شاخه‌هاى درخت ساخته شده باشد .

لا لادرزه

(
l d - raze
) ا . پ . ديوار .

لا دعوى

(
l - da'v
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ابراى ذمه .

لادم

(
l dem
) ص . ع . زننده و طپانچه زننده . و در پىكننده . ج . لدم (
ladam
) .

لادن

(
l dan
) ا . پ . نوعى از مشمومات . و نام موضعى كه گودرز و توس در آنجا با پيران جنگ نمودند .

لادنه

(
l dene
) ا . پ . يك نوع گياهى كه از پوست ساقهء آن ريسمان سازند .

لادوا

(
l - dav
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - بىعلاج و چاره ناپذير .

لاده

(
l de
) ا . پ . سگ ماده .

لاده

(
l de
) ص . پ . نادان و بىعقل و احمق و ابله . و زشت و منفور و مكروه .

لاذ

(
l z
) ع . ج . لاذة (
l zat
) .

لاذة

(
l zat
) ا . ع . نوعى از جامهء سرخ ابريشمى كه از چين آورند و پارسى لاد نامند . ج : لاذ .

لاذقية

(
l zeqiyyat
) ا . ع . نام بندرى در كنار درياى شام .

لاذن

(
l zan
) ا . ع . رطوبتى كه بپشم و ريش بز و سم آن نشيند وقتى كه گياه قلسوس و يا قستوس چرا كند .

لار

(
l r
) ا . پ . نام ولايتى در فارس كه لارستان نيز نامند . و نيز نام ييلاقى در ميان كوه البرز ما بين لواسان و نور كه ايلات و رامين در تابستان بدانجا روند .

لارجان

(
l rj ? n
) ا . پ . نام ولايتى از طبرستان .

لارده

(
l rde
) ا . پ . بلدرچين و كرك .

لارستان

(
l rest n
) ا . پ . ولايت لار در فارس .

لا رنگ

(
l rang
) ا . پ . ناو و ناوه .

لارو

(
l ru
) ا . پ . جنگلى كه در طرف جنوب واقع شده باشد .

لاروب

(
l - rub
) ا . پ . تنقيهء قنات و كاريز از گل و لاى . و لاروب كردن : پاك كردن و تنقيه نمودن كاريز .

لاروده

(
larude
) و لاروره (
larure
) ا . پ . كرك و بلدرچين .

لارى

(
l ri
) ص . پ . منسوب بلار فارس .

لارى

(
l ri
) ا . پ . نام پولى سپيد . و نام مورخى .

لا ريب

(
li - rayb
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بىشك و بىشبهه و محققا و بطور يقين و يقينا و بدون اعتراض و حتما .

لاريبى

(
l - raybi
) ا . پ . بىشكى و غير مشكوك .

لاز

(
l z
) ص . ع . مبتلا بجذام .

لا زال

(
l - z l
) ف م . پ . - مأخوذ از تازى - بىزوال و هميشه و فناناپذير .

لازب

(
l zeb
) ا و ص . ع . ثابت و برجاى و چسبنده . و طين لازب : گل چسبنده . و عام لازب : سال قحط . و ضربة لازب : ضربى كه پس از به شدن جاى آن باقى ماند . و صار الشيىء ضربة لازب يعنى آن چيز ثابت و لازم شد .

لازق

(
l zeg
) افا . ع . چسبنده .

لازم

(
l zem
) ا و ص . ع . چسبنده . و ضربة لازم اى لازب . مر . لازب . و باصطلاح نحو : فعل خير متعدى كه عمل آن از فاعل نگذرد و بمفعول نرسد . و لازم متعد : فعلى كه هم بطور لازم استعمال شود و هم مانند متعدى . و نيز لازم : نام اسبى .

لازم

(
l zem
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - ضرور و داربا و واجب و مهم و خطير . و مقتضى و روا و شايسته و سزاوار . و غير ممكن التفريق و پيوسته و ثابت . و چسبيده و ملصق . و ملازم و خدمتگار و خادم . و لازم الادا : چيزى كه بجا آوردن آن واجب باشد . و لازم الانقياد : آنكه اطاعت وى واجب باشد . و لازم البنا : كلمهء غير منصرف . و لازم التقديم : چيزى كه سزاوار و لايق تقديم و پيشكش باشد . و لازم التكريم : محترم و شايستهء تعظيم و توقير . و لازم الرعايه : آنكه رعايت و دستگيرى از وى واجب باشد . و نيز شايستهء تعظيم و توقير . و لازم شدن : ضرور شدن و مقتضى گشتن . و مهم و لازم شدن : واجب شدن و اهميت حاصل كردن . و لازم گرفتن : چسبيدن و پيوسته شدن . و اقامت كردن . و لازم الوقا : هر چه محافظت و نگاهدارى وى واجب باشد . و جاى لازم : فزاك و بيت الخلا . و فعل لازم : فعلى كه عمل آن از فاعل نگذرد و بمفعول نرسد .