انگشت كوچك . و زعرور و كيل كوهى .
كى
(
kay
) پ . كلمهء غير موصول بمعنى چه وقت و چه زمان و چه جا و كجا كه مانند معين فعل در استفهام و تمنا و انكار استعمال مىگردد مانند : كى باشد يعنى چه وقت باشد و مانند : كى آمد و كى رفت : چه وقت آمد و چه وقت رفت . و كجا آمد و كجا رفت .
و در نفى و انكار مانند : كى شد و كى كرد يعنى نشد و نكرد .
كى
(
kay
) ا . پ . پادشاه بزرگ و قهار و جبار و بلند مرتبه و شاهنشاه . و هر يك از عناصر اربعه . و پاكيزه و لطيف . و اصيل و نجيب .
و سلطان . ج : كيان .
كى
(
kay
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - داغى كه با آهن تافته و جز آن بر عضوى نهند .
كى
(
kay
) ا . ع . بمعنى كيف يعنى چگونه و نيز كى بمنزلهء لام تعليل معنا و عملا واقع مىشود مانند : كيمه بجاى لمه . و گاه بر ماى مصدرى در مىآيد مانند : كيما يق :
جئتك كيما تكرم . و گاه بران مصدرى مضمر درآيد مانند جئت كى تكرمنى اى كى ان تكرمنى . و كى يكون كذا اى كى ان يكون كذا . و گاه بمنزلهء ان مصدرى باشد و در اين صورت لام نيز بر آن داخل مىشود و لكى گويند . و گاه لاى نفى به آن متصل مىگردد مانند : لكيلا تاسوا .
كى
(
ki
) ا . پ . كلمهء موصول بمعنى كه .
مر . كه (
ke
) .
كى
(
ki
) م ف . پ . چه كس و كدام كس .
و كى است يعنى چه كس هست و كى آمد و كى رفت يعنى كدام كس آمد و كدام كس رفت .
كى
(
kayy
) ا . ع . علامت و نشان سوختگى در پوست و داغ . يق : اخر الدواء الكى : آخرين دوا داغ است .
كى
(
kayy
) م . ع . كواه كيا ( از باب ضرب ) : داغ كرد آن را با آهن تافته و جز آن .
و كواه بعينه : تيز نگريست بسوى آن .
و كوته العقرب : گزيد آن را كژدم .
كىء
(
kay '
) ا . ع . سست و ضعيف بد دل و جبان .
كىء
(
kay '
) م . ع . كئت كيئا و كيأة ( از باب ضرب و نصر ) : ترسيدم و بد دل شدم .
كيا
(
kiy
) ا . پ . كى و پادشاه بزرگ .
قهار . و مرزبان و زميندار . و نگهبان و حارس .
و حامى . و پادشاه كوچك . و پهلوان . و صاحب و خداوند . و دهقان . و زبر دست . و كار و عمل . و پاكيزه و لطيف و پاك . و هر يك از عناصر چهارگانه . و هر يك از طبائع چهارگانه يعنى حرارت و برودت و رطوبت و يبوست .
و دهان . و مصطكى .
كياباد
(
kiy b d
) و كى آباد
(
kay - b d
) ا . پ . جبروت و قدرت و توانائى .
كيأة
(
kay'at
) ا . ع . سست و ضعيف بددل و ترسو .
كيأة
(
kay'at
) م . ع . كئت كيئا و كيأة . مركىء (
kay '
) .
كئاج
(
ke ' j
) ا . ع . گولى و نادانى .
و گولى با درشتخوئى . و گنگلاج .
كياجور
(
kiy jur
) ص . پ . فاضل و دانا و عاقل .
كياخره
(
kiy - xore
) ا . پ . كياخوره .
كياخن
(
kay xan
) ا . پ . آهسته روى و به نرمى و آهستگى و ملايمت و استوارى كردن كارى . و سخن دلنواز و از روى تملق و خوش آمد با قصدى فريب آميز .
كياخوره
(
kiy - xovre
) ا . پ . نور و پرتوى كه از جانب خداى تعالى بسوى مخلوق افاضه مىشود و بدان پرتو مىباشد كه يكى پادشاه مىگردد و يكى وزير و رئيس مىشود و يكى عالم و ديگرى صانع مىگردد و آن را نور الهى نيز گويند .
كياده
(
kiy de
) ا . ص . پ . رسوا و معيوب و بد نام و بىآبرو . و رسوائى و بدنامى .
كيار
(
kiy r
) و (
koy r
) ا . پ . كاهلى و تنبلى . و نام گياهى . و بىكيار : جلد و چالاك . و بطور شادمانى .
كيارا
(
kay r
) ا . پ . اندوه و ملالت و تا سه و ميل و خواهش به خوردن چيزهاى بيقاعده چنان كه در زنان آبستن پديد آيد . و تيرگى روى بسبب گلو فشردن و خفه كردن و خفگى .
كيارش
(
kay - rac
) ا . پ . نام پسر دويم از چهار پسر كىقباد .
كى ارمين
(
kay - armin
) ا . پ . نام پسر كوچكتر از چهار پسر كيقباد .
كيارنگ
(
kiy rang
) ص . پ . رنگ پاك و پاكيزه و لطيف و سفيد .
كيازند
(
kiy - zand
) ص . پ . پادشاه بزرگ و عظيم الشأن .
كئاس
(
ke ' s
) ع . ج . كأس (
ka's
) .
كياسة
(
kiy sat
) م . ع . كاس الرجل كيسا و كياسة ( از باب ضرب ) : زيرك و فطن گرديد آن مرد .
كياست
(
kiy sat
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - زيركى و تيز فهمى و هوشيارى . و جلد دستى در كارها . و دانائى و فراست . و صاحب كياست : زيرك و هوشيار و خردمند .
كياسم
(
kay sem
) ا . ع . فرزندان كيسم كه پدر گروهى از تازيان بود و اكنون منقرض شدهاند .
كياص
(
kayy s
) ص . ع . انه لكياص المشى يعنى بهدرستى كه او طورى راه مىرود كه ما بين دوران وى دورى و در باطن رانهايش نرمى و فروهشتگى است و اين كنايه است از سرعت سير .
كياغ
(
kiy q
) ا . پ . گياه و علف .
كياكى
(
kay ki
) ع . ج . كيكة (
kavkat
) .