نكنى . و نيز شبانگاه . يق : اتيته قصرا اى عشيا . و قصر الظلام : آميزش تاريكى و روشنائى شبانگاه . و حئبت قصرا : آمدم من در نزديكى شب هنگام عصر . و قوله تعالى :
بِشَرَرٍ كَالْقَصْرِ
. قيل : شرر النار .
قصر
(
qasr
) م . ع . قصر الشيئ قصرا و قصارة و قصيرا ( از باب كرم ) :
كوتاه گرديد آن چيز . و قصرته قصرا ( از باب نصر ) : كوتاه كردم و كم كردم درازى آن را . و قصرت الصلاة و منها قصرا :
كوتاه كردم نماز را و نماز قصر خواندم .
قوله تعالى :
فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلاةِ
. و يق : قصرت الصلاة ( مجهولا ) . و قصرت فى الامر قصرا و قصورا : باز ايستادم از آن كار و فرو ماندم و عاجز گرديدم . و قصرت الثوب قصرا : گازرى كردم آن جامه را و سپيد نمودم . و قصر عن الشيئ قصورا :
درماند در آن چيز و عاجز شد . و قصر عنى الوجع : فرو نشست از من درد و بر طرف شد . و كذا : قصر عنى الغضب . و قصر الطعام : باليد گندم و گران گرديد و كم شد و ارزان گشت . و قصر السهم عن الهدف : نرسيد آن تير بنشانه . و قصرت النفقة بالقوم : نرسيد نفقة بآنقوم .
و قصر قيد البعير قصرا : تنگ كرد قيد آن شتر را . و قصر على نفسه ناقة :
نگاهداشت براى خود ماده شترى تا شير آن را بنوشد . و قصر فلانا قصرا : نگاهداشت فلان را و حبس كرد آن را . و قصر الشعر :
حذف كرد سبب ساكن را از شعر و ساكن كرد سبب متحرك را . و قصر عن الامر :
عاجز شد از آن كار . و قصر عن المكان :
باز ايستاد در آن جاى و از آن در نگذشت .
و قصر الستر : فروهشت آن پرده را . و نيز قصر : شبانگاه كردن . و درهم شدن تاريكى .
يق : قصرنا اى امسينا . و قصره على الامر قصرا ( از باب ضرب ) : رد كرد آن را به آن كار . و قصر الشيئ على كذا : تجاوز نداد آن چيز را به غير آن . و قصر الظلام : درهم شد تاريكى . و قصره : كوتاه كرد آن را . و قصر الشعر :
بريد موى را و باز ايستاد از ارسال آن .
قصر
(
qasr
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - كوشك . و كوشك پادشاهى . و قصر دوازده درى : فلك البروج .
قصر
(
qasr
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - كوتاه . و نماز قصر : نماز كوتاه كه در سفر خوانند يعنى دو ركعت صبح و دو ركعت ظهر و دو ركعت عصر و سه ركعت مغرب و دو ركعت هنگام خفتن .
قصر
(
qasr
) و (
qasar
) ا . ع . كوتاهى .
و سستى و فرو گذاشت . يقال : هو احب القصر فى الامر . و كذلك : احب القصر .
قصر
(
qasar
) ا . ع . آنچه در پرويزن ماند پس از بيختن . و اسپست كه به اول كوفتن برآيد . و پوست بالاى دانه . و بيخ درخت .
و بيخ خرمابن . و باقى ماندهء از بيخ آنها . و گردن مردم . و گردن شتر . و خشكى در گردن .
و سستى .
قصر
(
qasar
) م . ع . قصر قصرا ( از باب سمع ) : خشك گردن گرديد . و قصر الرجل : دردگين بن گردن گشت آن مرد .
قصر
(
qasar
) ا . ع . ج . قصرة (
qasarat
) .
قصر
(
qaser
) ص . ع . خشك گردن .
قصر
(
qesar
) ا . ع . كوتاهى .
قصر
(
qesar
) م . ع . قصر قصرا و قصارة و قصرا . مر . قصر (
qasr
) .
قصراء
(
qasr '
) ص . ع . مؤنث قصر (
qaser
) و اقصر .
قصراء
(
qosar '
) ع . ج . قصير .
قصرة
(
qasrat
) ا . ع . پس گردن .
قصرة
(
qosrat
) ا . ع . كوتاهى . و فرو گذاشت . يقال : هو احب القصرة فى الامر .
قصرة
(
qasarat
) ا . ع . آنچه در پرويزن ماند سپس بيختن . و اسپست كه به اول كوفتن برآيد . و پوست بالاى دانه . و پتك آهنگر .
و پارهاى از چوب . و دمغزهء مرغ . و بن گردن . ج : قصر (
qasar
) و اقصار . و درد بن گردن .
قصرة
(
qaserat
) ص . ع . مؤنث قصر (
qaser
) .
قصرة
(
qasrat
) و (
qosrat
) ا . ع .
فلان بن عمى قصرة يعنى فلان نزديك است به من در نسب . و كذلك : قصرة .
قصرى
(
qesr
) و (
qosr
) ا . ع . آنچه در پرويزن ماند سپس بيختن . و اسپست كه بنخستين كوفتن برآيد . و پوست بالائين دانه .
قصرى
(
qosr
) ا . ع . نوعى از اژدر .
و كوتاهترين استخوان پهلو . و استخوان پهلو نزديك تهيگاه و يا نزديك چنبر گردن .
و سورة النساء القصرى : سورة الطلاق .
قصرى
(
qasar
) و (
qosr
) ا . ع .
نوعى از افعى .
قصرى
(
qosriyy
) ص . ع . رجل قصرى اى خاص و هو خلاف عمى .
قصرى
(
qesriyy
) ا . ع . دانهاى كه در خوشه و كفه بماند سپس كوفتن .
قصريان
(
qosriy ne
) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو استخوان كوتاه پهلو .
قصص
(
qasas
) ا . ع . قصه و هر چيز كه بعينه آن را روايت كنند . قوله تعالى :
نَحْنُ