فرو مىكنند و در اسب دوانى اول سوارى كه بدان مىرسد آن را برميگيرد . قصب السكر : نىشكر .
قصب
(
qasab
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نى . و ماشوره . و هر چيز مستطيل ميان كاواك .
و جامهاى كه از كتان و ابريشم بافند . و قصب الجيب : پارهء كوچكى از نى كه در آن نامه نهاده و در جيب پنهان كرده بمسافات بعيده برند . و نيز نوعى از خرما . و قصب السبق بردن : غالب آمدن و سبقت و پيشدستى كردن .
و قصب سه دامنى : دريا . و جامهء چاك دار . و قصب مصرى : جامهاى كه در مصر مىبافند . و شعاع و پرتو آفتاب . و رعد و برق .
قصباء
(
qasb '
) ا . ع . روئيد نگاه نى و نيستان . و نى . و ج . قصب (
qasab
) ، و قيل هى واحد و جمع كالحلفاء و الطرفاء .
قصباة
(
qasab t
) ا . ع . واحد قصب يعنى يك نى .
قصبات
(
qasab t
) ع . ج . قصب (
qasab
) .
و ج . قصبة .
قصبات
(
qasab t
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - قصبهها و شهرها .
قصبة
(
qasabat
) ا . ع . واحد قصب يعنى يك نى . و نيز قصبة : چاه نو كنده . و كوشك . و درون كوشك . و توك موى پيچيده .
و هر استخوان با مغز . ج : قصبات . و شهر . و شهر معظم و شهر بزرگ . و ده . و نام دهى در عراق . و نيز قصبة : بند آب . و كرد زراعت .
و پشتهاى كه در پاى ديوار سازند تا آب در پاى آن نيفتاده و جمع نگشته ديوار ويران نگردد . و سراى .
ج : قصاب . و قصبة الانف : استخوان ميان دو بينى . و قصبة الاصبع : انگشت كوچك . و قصبة السواد : شهر آن سواد .
و قصبة القرية : ميان ده .
قصبة
(
qasebat
) ص . ع . ارض قصبة :
زمين بسيار نى و بسيار كلك .
قصبك
(
qasbak
) ا . پ . نوعى از صدف .
قصبلة
(
qasbalat
) م . ع . قصبل الطعام قصبلة : خورد همهء طعام را .
قصبور
(
qasbur
) ا . ع . گشنيز .
قصبه
(
qasabe
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ده بزرگ . و شهر كوچك . و نى . و ناى گلو .
قصبى
(
qasabiyy
) ا . ع . واحد قصب يعنى يك پارچه كتان تنك نرم .
قصة
(
qassat
) و (
qessat
) ا . ع . گچ . ج :
قصاص ( لغة حجازية ) . الحديث : الحائض لا تغتسل حتى ترى القصة البيضاء اى حتى تخرج القطنة او الخرقة التى تحتشى بها كانها قصة لا تخالطها صفرة .
قصة
(
qessat
) ا . ع . خال و خبر . و كار .
و سخن . و شان . و هر آنچه نوشته شود . ج :
قصص . قوله تعالى :
قَصَّ عَلَيْهِ الْقَصَصَ
.
قصة
(
qossat
) ا . ع . موى پيشانى . ج :
قصص (
qosas
) و قصاص .
قصد
(
qasd
) ا و ص . ع . مرد ميانه نه فربه نه لاغر . و راستى راه . و عدل و عدم جور .
و نيكى . و جانب . و اعتماد . و قليل و كم .
و اعطاه قصدا اى قليلا . و طريق قصد : راه سهل و آسان . و سبيل قصد :
راه راست و مستقيم . قوله تعالى :
وَ عَلَى اللَّهِ قَصْدُ السَّبِيلِ .
و هو على قصد :
او بر رشد و رستگارى است .
قصد
(
qasd
) م . ع . قصده و له و اليه قصدا و مقصدا ( از باب ضرب ) : آهنگ كرد او را و طلب كرد او را . و آمد او را . و قصد قصده : آهنگ كرد بجانب او . و قصد فلان فى الامر قصدا : ميانه روى كرد فلان در آن كار و افراط نكرد . و خواهان رشد شد . و قصد الشاعر : پيوسته ؟ ؟ ؟
اتصال آورد آن شاعر اشعار را . و قصد العود : شكست آن چوب را و يا دو نصف كرد آن چوب را . و قصد الطريق : نزديك شد آن راه . و قصد اليه : اعتماد كرد بر آن .
و قصد على الامر : تنگ گرفت بر آن كار . و قصد الرجل : عدالت كرد آن مرد و جور نكرد . و اقصد فى مشيك و يا اقصد بذرعك ( در هر دو بصيغهء امر ) يعنى مدارا كن بنفس خود و بازدار آن را .
قصد
(
qasd
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آهنگ و چسم و گراه و گراى . و غرض و ملچكا و نيت و مقصود . و قصد كردن : آهنگ كردن و گرايستن . و نيت كردن . و مصمم شدن . و به قصد يعنى بعمد و از روى عمد نه از روى سهو .
قصد
(
qasad
) ا . ع . گرسنگى . و برگ درخت عضاه كه در خريف برآيد . و نيز قصد :
عوسج كه درختى است خاردار ، گويند عصاى موسى از چوب آن بوده . و قصد العوسج :
ساقههاى نرم و نازك عوسج و سر شاخههاى آن .
قصد
(
qased
) ص . ع . رمح قصد :
نيزهء شكسته .
قصد
(
qesad
) ع . ج . قصدة .
قصدا
(
qasdan
) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - عمدا و از روى عمد نه از روى سهو و با غرض و مخصوصا .
قصدار
(
qasd r
) ا . پ . نام كشورى و اقليمى .
قصدة
(
qesdat
) ا . ع . پارهاى از چيز شكسته . ج : قصد (
qesad
) .
قصدة
(
qasadat
) ا . ع . برگ و شاخى كه نخستين از درخت خاردار برآيد .
قصدير
(
qasdir
) ا . ع . رصاص و قلعى .
قصر
(
qasr
) ا . ع . هيزم بسيار . و هيزم خشك بسيار . و كوشك . و خانه . و خانهء از سنگ برآورده . ج : قصور . و كوتاهى خلاف طول . و نهايت . يق : قصرك ان تفعل كذا : پايان كار تو همين است كه چنين